با تلاش پژوهشگران دانشكده مهندسي پزشكي دانشگاه صنعتي اميركبير، نوعي حسگر لامسهيي براي تشخيص زائدههاي پوستي طراحي و ساخته شد.


مهندس روزبه خدام باشي، دانشجوي كارشناسي ارشد بيومكانيك و مجري طرح به كاربردهاي اين حسگر پرداخت و افزود: در بسياري از موارد پزشك نمي تواند از حس لامسه خود براي تشخيص زائدههاي پوستي استفاده كند. در چنين مواردي، اين پروژه به عنوان يك ربات حسگر با حركت روي سطح پوست و زائدههاي بدن به استخرج ويژگيها و مشخصات زائده و تجزيه و تحليل و ارسال آنها به عنوان دادههاي مكمل به پزشك اقدام ميكند.


وي با تاكيد بر اين نكته كه تشخيص غدد سرطاني پوستي موجود در زير بافت نرم يكي از كاربردهاي ديگر اين حسگر است، اظهار كرد: در اين كاربرد، حسگر لامسهيي مشابه انگشت دست انسان عمل ميكند يعني با برقراري تماس با سطح بافت مورد نظر، نيروي معيني به آن وارد ميكند كه اين نيرو باعث تغيير سطح يا به عبارتي مورفولوژي آن ميشود. سپس اين مورفولوژي جديد كه حاوي اطلاعاتي راجع به جسم نهفته (غده) در داخل بافت ميباشد به وسيله سنسور حس ميشود.


خدام باشي با اشاره به مزاياي حسگر طراحي شده ادامه داد: از روي اين اطلاعات ميتوان پارامترهاي غده مانند اندازه، شكل و محل قرار گرفتن آن را تخمين زد.


وي افزود: اين حسگر به طور پيوسته روي سطح حركت داده ميشود لذا در تمام مدت اندازه گيري، تماس آن با سطح قطع نميشود و قادر است وجود غده را در كل طول مسير پيموده شده تشخيص دهد. همچنين با حركت دادن اين حسگر روي مسيرهاي موازي ميتوان يك تصوير سه بعدي از سطح به دست آورد كه نشان دهنده محدوده غده و محل آن است.


دانشجوي كارشناسي ارشد مهندسي پزشكي در مورد اصول عملكرد حسگر ساخته شده است، گفت: اصول عملكرد اين حسگر لامسهاي بر پايه القاي متقابل بين دو سيم پيچ استوار است. اين سنسور از يك سيم پيچ اوليه تشكيل شده است كه به وسيله يك ولتاژ متناوب تحريك شده و يك ميدان مغناطيسي متغير در اطراف آن ايجاد ميشود .

اين ميدان متغير باعث ميشود كه در دو سيم پيچ ثانويه كه در كنار سيم پيچ اوليه قرار دارند ولتاژي القا شود كه با تعداد دور سيم پيچها و نرخ تغيير شار مغناطيسي متناسب است.


وي ادامه داد: اين سه سيم پيچ روي يك هسته مغناطيسي مشترك پيچيده شدهاند بنابراين با جابجا شدن هسته ميزان ولتاژ القايي در هر يك از سيم پيچها تغيير ميكند .


مجري طرح افزود: هنگامي كه حسگر لامسهيي روي سطح حركت ميكند ناهمواريهاي سطح باعث جابهجايي هسته ميشود كه از روي تغيير ولتاژ القايي ميتوان اين جابهجايي را اندازهگيري و يك تصوير كمي از مورفولوژي سطح به دست آورد.


گفتني است پروژه طراحي و ساخت حسگر لامسهيي براي تشخيص زايدههاي پوستي به عنوان يك اختراع توسط دكتر سيامك نجاريان، استاد تمام دانشكده مهندسي پزشكي و استاد راهنماي طرح و مهندس روزبه خدام باشي، دانشجوي كارشناسي ارشد اين دانشكده به ثبت رسيده است.