مسمومیت و بیماری:
تشخیص علت بیماری ماهی ها پیش نیاز درمان و معالجه موفق آنها است. اساسا ما باید بین بیماری هایی که علت آنها انگل ها هستند و بیماری هایی که در درون خود ماهی و یا محیط زیست آن وجود دارد تفاوتی قایل شویم.
اگر ماهی به طور غیر طبیعی فعالیت کند اولین گام این است که بفهمیم آیا تمام ماهی ها و یا تنها یک گونه از آنها و یا تعدادی از ماهی ها دچار این این حالت شده اند.
اگر نشانه بیماری در طول یک دوره کوتاه در تمام ماهی ها دیده شود، و یا دستکم بیشتر گونه های ظریف و حساساس یک رفتار غیر طبیعی را از خود نشان دهند، به احتمال فراوان دچار مسمومیت شده اند.
این مساله را میتوان به روش های مختلف بیان کرد. در طول دوره مسمومیت و پس از آن شما شاهد یک آکواریوم نامنظم و مختل _ با ماهی های عصبی و در برخی موارد دچار گرفتگی عضلات ، با تحرکات جزیی و سپس برخورد با اشیا به دلیل کاهش حس ادراک، تنفس سریع، نفس نفس زدن در زیر سطح آب، پریدگی باله ها و بنا گوشها ( آب شش ها ) ، پدیدار شدن لکه های قرمز روی بدن و تیرگی رنگ پوست ماهی و یا افزایش ترشح رنگ مخاط می باشد.
بسته به نوع مسمومیت رفع کردن این موارد ممکن است موحب بهتر شدن ماهی شود. اگر ماهی به یک مسمومیت شدید مبتلا شود ، حتی پس از انتقال آنها به آب تازه بعدا در نتیجه تأثیر زهرابه از پای در می آیند. تشخیص مسمومیت در زمانی که تنها مقدار جزیی از زهرابه در آب باقی می ماند بسیار مشکل است.
صدمه ناشی از زهرابه در طول زمان بر ماهی وارد می شود. به عنوان مثال مشاهده شده است که ماهی در دوران بلوغ در نتیجه صدمه وارده به اعضای بدن جان خود را از دست می دهد، در حالی که ماهی های جوان مبتلا به آن نشده اند. گهگاه عامل مسمومیت را تنها افزایش سریع تعدعد متعددی از انگل های خارجی می دانند.
بیماری هایی که عمدتا دلیل عوامل بیماری زا ( انگل ها ) هستند.
به ندرت در آکواریوم تحت مراقبت خوب و مناسب به سرعت شیوع پیدا می کنند. اگر تمام مخزن با ماهی هایی که قبلا بیمار بوده اند پر نشود همیشه تعداد اندکی از ماهی به بیماری مبتلا میشوند. آکواریوم داران هوشیار خیلی زود تغیرات رفتاری تعداد کمی از ماهی ها را تشخیص می دهند، و بنابراین فرصت کافی برای اقدامات پیشگیرانه خواهد داشت.
برای تشخیص هر گونه تغییری در ماهی ها ، دارندگان آکواریوم باید با نوع زندگی ماهی ها در یک شرایط بهداشتی ، به عنوان بخشی از وظیفه آسیب شناسی خود کاملا آشنا باشند و این شناخت و آگاهی ، مطمِأنا تنها با نظارت و مواظبت مداوم امکان پذیر است.
تغییرات رفتاری نشان می دهد بیماری ها در تمام گونه های ماهی ها به یک شکل بروز نمی کند. همچنین ما نمی توانیم نتیجه گیری کنیم که یک تغیر در رفتار ماهی دلیل یک بیماری ویژه است ، هر گونه تغیر رفتاری در ماهی ها میتوانند دلایل متعددی داشته باشد.
بنابر این، گیجی و رنگ پریدگی و یا تیرگی رنگ ماهی . به هم چسبیدن باله ها نشانه های خستگی و کسالت و احتمالا همراه با صدمات داخلی است.
به همین صورت میزان بالا بودن و یا پایین بودن ph آب ، گرما، سرما و کمبود اکسیژن میتواند دلیل این موارد باشد. شنا کردن به پهلو ، عدم تعادل ،ایستادن روی سر و دور خود گردیدن نشانه از صدمه جدی و سخت ناشی از عفونت مغز ، کیسه هوا، یا گوش داخلی ( عضو تعادلی) دارد و یا نشان دهنده مرحله پایانی بیماری است.
میل نداشتن به غذا و فاصله گرفتن از دیگر ماهی ها ، تیره شدن، و ایجاد حفره در باله ها نشان دهنده ابتلا به انگل روده ای است. اگر یک ماهی به محرک های اطراف خود واکنش نشان ندهد و به میزان زیادی کسل و خواب آلوده باشد ، احتمالا خون آن حاوی نوعی تاژکدار است.
عفونت های باکتریای در بخش های مختلف بدن منجر به کسالت خواب آلودگی ، رنگ پریدگی، جدایی ماهی از بقییه ماهی ها ، تیره شدن رنگ ، عدم میل به غذا ، التهاب ناحیه معقد، لزجی مدفوع و و اغلب تنفس سریع و زرد شدن رنگ آبشش ها می شود.
اگر ماهی ها خود را به اشیا و گیاهان داخل آکواریوم بمالند و باله های خود را به شدت به هم بکشانند و یا جمع کنند، به این معنی است که مبتلا به انگل خارجی شده اند.
پهن شدن کلاهک ، همراه با ساییدگی و برآمدگی دهان ، نشانه ابتلا به کرم آبشش است. با این وجود، تنفس سریع نشانه قطعی کرم آبشش نیست. این مسأله میتواند ناشی از سم موجود در آب ، کمبود اکسیژن ، ph نامناسب آب و یا عوامل تنش زای دیگری باشد.
منبع: بیماری ماهی های آکواریومی نوشته: دکتر هربرت آکسلرود ترجمه : حمید صفری