گرهك(ندول) تيروييدي

thyroid nodule

شرح بيماري
گرهك تيروييدي عبارت است از يك گرهك (ندول) خوشخيم يا بدخيم تيروييد را در جلوي گردن درگير ميكند. تومورهاي خوش خيم بسيار شايعتر هستند و بعيد است كه به ساير بخشهاي بدن گسترش يابند. اين رشد ممكن است كيستي يا توپر (آدنوم تيروييد) باشند. گرهكهاي بدخيم تيروييد ميتوانند گسترش يابند و زندگي را تهديد كنند. علايم اوليه در هر دو نوع مشابه هستند. هر دو جنس و تمام گروههاي سني را مبتلا ميكنند. ندولهاي خوش خيم در زنان شايعتر از مردان هستند حال آن كه ندولهاي بدخيم بيشتر در كودكان 7-4 ساله ايجاد ميشوند.
علايم شايع
تورم يا توده در غده تيروييد
در دو حساسيت به لمس در غده تيروييد
اشكال در بلعيدن
گرفتن صدا
تنفس مشكل (نادر)
علايم پركاري يا كم كاري تيروييد
علل
ناشناخته
عوامل تشديد كننده بيماري
پرتو درماني در كودكي حتي با دوز كم براي سر، گردن و قسمت بالاي قفسه سينه
سابقه خانوادگي تومورهاي تيروييد
كمبود يد
پيشگيري
از پرتو درماني براي گردن به خاطر آكنه، التهاب لوزه، بزرگي غده تيموس يا ساير بيماريهاي خفيف خودداري كنيد.
عواقب مورد انتظار
معمولاً با جراحي يا تركيبي از جراحي و درمان با يد راديواكتيو علاج ميشود.
عوارض احتمالي
گسترش تومور بدخيم به بخشهاي مجاور كه نيازمند جراحي اساسي براي برداشتن غدد لنفاوي و عضلات يك طرف گردن است.
كمكاري تيروييد يا پاراتيروييد در اثر آسيب وارد به غدد تيروييد يا پاراتيروييد در طول جراحي.
گرفتگي و فقدان صدا به صورت دايمي به دنبال جراحي به خاطر برخي از سر طانهاي تيروييد
درمان
اصول كلي
آزمونهاي تشخيصي ميتوانند شامل بررسيهاي آزمايشگاهي خون، اسكن تيروييد، بيوپسي با سوزن، سونوگرافي و راديوگرافي باشند آزمونها به رد سرطان و اجتناب از جراحي غيرضروري كمك ميكنند.
درمان متفاوت است و ممكن است شامل يك يا تركيبي از درمانها باشد.
ممكن است هم با هدف تشخيص و هم براي درمان، در برخي موارد از دوزهاي سركوبگر هورمون تيروييد استفاده شود. در صورت افزايش اندازه ندولها، جراحي توصيه ميگردد.
جراحي براي آسپيره كردن تومور كيستيك يا برداشتن تومور توپر و لوب درگير تيروييد (تيروييدكتومي تقريباً كامل؛ لوبكتومي).
درمان با يد راديواكتيو
داروها
داروهاي ضد تيروييد يا جايگزيني هورمون تيروييد
يد راديواكتيو 131 I براي درمان سرطان
مسكنها در صورت نياز
فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري
به محض بهبودي علايم پس از جراحي، فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري هاي طبيعي خود را از سر بگيريد.
در صورت مختل شدن صدا پس از جراحي، ممكن است گفتار درماني توصيه شود.
رژيم غذايي
رژيم غذايي خاصي ندارد.
درچه شرايطي بايد به پزشك مراجعه نمود؟
اگر شما يا يكي از اعضاي خانوادهتان علايم ندولهاي تيروييد يا بزرگي تيروييد را داشته باشيد.
اگر موارد زير پس از جراحي رخ دهند: ـ علايم كمكاري تيروييد (خستگي، صورت پفآلوده، افزايش سريع وزن، خشن شدن مو و كاهش تمايل جنسي) ـ تب ـ گرفتگي يا انقباض عضلات ـ تنفس مشكل
اگر دچار علايم جديد و غير قابل توجيه شدهايد. داروهاي مورد استفاده در درمان ممكن است عوارض جانبي ايجاد ميكنند.