شرح بيماري
آسيب به سر عبارت است از ضربه به سر، همراه با يا بدون از دست دادن هوشياري يا ساير علايم قابل مشاهده. بسته به ماهيت ضربه، زخمهاي سر ممكن است باز يا بسته باشند.
علايم شايع
به گستردگي صدمه بستگي دارند. توجه داشته باشيد كه بودن يا نبودن تورم در محل وارد آمدن ضربه ربطي به جدي بودن آسيب ندارد. علايم شامل هر كدام يا تمام موارد زير هستند:
خواب آلودگي يا گيجي
استفراغ يا تهوع
تاري ديد
منگي
اشكال در صحبت كردن
ضعف عضلاني
هماندازه نبودن مردمكها
از دست هوشياري بهطور موقتي يا براي مدت طولاني
فراموشي
تحريكپذيري
سردرد
خونريزي از پوست سر در صورتي كه زخم شده باشد.
علل
وارد آمدن ضربه به سر. بدترين آسيبها معمولاً در اثر تصادفات رخ ميدهند.
عوامل افزايش دهنده خطر
مصرف الكل
ورزشهاي خطرناك، مثل بوكس
اختلالات صرعي و تشنجي
سوار شدن بر دوچرخه و موتور سيكلت بدون كلاه ايمني
پيشگيري
قبل از رانندگي از داروهاي روان گردان استفاده نكنيد. از مصرف الكل جداً پرهيز كنيد.
به هنگام دوچرخه سواري يا حركت با موتور سيكلت از كلاه ايمني استفاده كنيد.
هميشه به هنگام سوارشدن در خودرو از كمربند ايمني استفاده نماييد. شيرخواران و كودكان كم سن و سال را نيز در صندليهاي عقب قرار داده، با كمربند ايمني مخصوص از آنها مراقبت نماييد.
عواقب مورد انتظار
با شناسايي زودهنگام علايم خطر و درمان معمولاً قابل معالجه است. عوارض ضربه به سر ممكن است جان بيمار را به خطر اندازند يا باعث معلوليت دايمي شوند.
عوارض احتمالي
خونريزي در داخل جمجمه و خارج از مغز (خونريزي و هماتوم زيرسخت شامه) خونريزي به داخل مغز
درمان
اصول كلي
بستري كردن براي زير نظر گرفتن بيمار، در صورتي كه علايم شديد باشند.
اقدامات تشخيصي عبارتند از: آزمايش خون و مايع نخاع، عكسبرداري ساده از جمجمه و گردن با اشعه ايكس، و سيتي اسكن از سر.
تعيين گستردگي آسيب تنها با معاينه و مشاهده دقيق امكانپذير است. امكان دارد پس از معاينه و بررسي فرد توسط پزشك، وي به خانه فرستاده شود، اما بايد يك فرد قابل اطمينان در كنار او بماند و مراقب بروز علايم جدي باشد. بيست و چهار ساعت اول پس از ضربه از نظر بروز علايم و عوارض جدي بسيار مهم است، اگرچه اين گونه علايم و عوارض ممكن است ديرتر (تا 6 ماه پس از آسيب) نيز ظاهر شوند.
اگر شما مراقبت از فرد را به عهده داريد، او را تا 24 ساعت هر 2 ساعت يا طبق آنچه توصيه شده است بيدار كنيد. اگر فرد بيدار نشد، فوراً پزشك را خبر كنيد. در صورت بروز علايم زير نيز پزشك را در جريان بگذاريد: ـ استفراغ ـ ناتواني از حركت دادن دست يا پا در يك طرف به خوبي طرف ديگر ـ سفتي گردن ـ هماندازه يا هم شكل نبودن مردمكها ـ تشنج ـ بيقراري قابل توجه ـ سردرد شديد كه تا بيش از 4 ساعت پس از آسيب ادامه يابد. ـ گيجي يا عدم آگاهي نسبت به زمان، محيط اطراف، يا افراد
داروها
تا زماني كه تشخيص قطعي نشده باشد نبايد هيچگونه دارويي به فرد، از قبيل استامينوفن يا آسپيرين داد.
فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري
بيمار بايد تا زماني كه خطر رفع نشده باشد در رختخواب به استراحت بپردازد.
رژيم غذايي
رژيم غذايي فقط شامل مايعات تا زماني كه خطر رفع شود.
درچه شرايطي بايد به پزشك مراجعه نمود؟
اگر شما يا يكي از اعضاي خانوادهتان علايم آسيب سر را داريد يا در يك نفر ديگر اين علايم را مشاهده كردهايد.
اگر پس از واردكردن ضربه، شما شاهد بروز هر كدام از علايمي كه در قسمت اصول كلي درمان ذكر شده بوديد.