شرح بيماري
حمله ايسكميك گذرا عبارت است از كاهش موقتي خونرساني به بخشي از مغز. بخش آسيبديده مغز موقتاً كاركرد طبيعي خود را از دست ميدهد. بيشتر، افراد بالاي 40 سال مبتلا ميگردند. بهبودي تقريباً هميشه كامل است.
علايم شايع
علايم زير مختصر هستند و از چند دقيقه تا چند ساعت طول ميكشند:
از دست رفتن كاركرد عضلات در يك طرف بدن
سردرد
گيجي
گزگز در اندامهاي فوقاني و تحتاني
كرختي
اختلال بينايي يا كوري گذرا در يك چشم
منگي
غش بدون كاهش هوشياري
تكلم مختل يا عدم توانايي تكلم
علل
حملات ايسكميك گذرا ناشي از انسداد نسبي يك شريان كوچك مغز يا يك شريان بزرگتر (معمولاً شريان كاروتيد در گردن) هستند كه خون را به شريانهاي مغز ميرساند. انسداد غالباً حاصل يك لخته كوچك از قلب يا رگ خوني است كه رها ميشود و به مغز ميرسد. اين امر باعث كاهش موقتي جريان خون به بخشي از مغز و ايجاد علايم شبيه سكته مغزي ميگردد.
عوامل تشديد كننده بيماري
سيگار كشيدن
سابقه طبي شخصي يا خانوادگي فشار خون بالا و تصلب شرايين
ديابت شيرين
حمله قلبي
بيماري قلبي
پليسيتمي (پرخوني)
پيشگيري
حداقل 3 بار در هفته ورزش كنيد تا از وضعيت قلبي ـ عروقي خوبي برخوردار شويد.
او توصيههاي قسمت رژيم غذايي پيروي كنيد.
سيگار نكشيد.
مرتب فشار خون خود را كنترل كنيد. اگر بالا باشد، براي درمان جهت كاهش آن، از توصيه پزشك بهره گيريد.
آسپيرين روزانه ممكن است كمك كند. از پزشك خود در اين مورد سؤال كنيد.
عواقب مورد انتظار
حملات ايسكميك گذرا معمولاً نشانههايي از يك سكته مغزي قريبالوقوع هستند. اين حملات بايد درمان شوند تا خطر سكته مغزي در آينده كه ممكن است باعث آسيب مغزي خطرناك و پايدار گردد، كاهش يابد.
احتمال وقوع حملات ايسكميك گذرا وجود دارد. شخص ممكن است دچار چندين حمله در روز يا تنها 3-2 حمله در چند سال گردد. علايم هر حمله ممكن است مشابه يا كاملاً متفاوت از ساير حملات باشند. در برخي بيماران، علايم بدون باقي گذاشتن آسيب پايدار مكرراً ظاهر ميشوند.
عوارض احتمالي
سكته مغزي. بدون درمان حدود 50% از بيماران دچار حمله ايسكميك گذرا در عرض 5 ساله دچار سكته مغزي ميشوند.
درمان
اصول كلي
آزمونهاي تشخيصي ميتوانند شامل آزمونهاي آزمايشگاهي خون، نوار قلب (روش تشخيصي بيماريهاي قلب با اندازهگيري فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري الكتريكي قلب)، راديوگرافي قلب، ريهها و جريان خون (آنژيوگرافي) و سونوگرافي باشند.
درمان ممكن است شامل داروها، كنترل عوامل خطرزا (ديابت شيرين، پرفشاري خون، بيماري قلبي و غيره) و تغيير شيوه زندگي باشد.
سيگار را ترك كنيد. براي كمك به ترك، از مشاوره استفاده كنيد؛ به گروههاي حمايتي ملحق شويد يا ساير روشها را بيابيد.
جراحي (اندآرتركتومي) براي برداشتن پلاكها (رسوبات چربي) از شريانهاي كاروتيد در گردن
داروها
ضد انعقادها مثل وارفارين براي كاهش تشكيل لختههاي خوني
آسپيرين روزانه. آسپيرين ميتواند تشكيل لخته را چنان كاهش دهد كه احتمال ايجاد سكته مغزي به دنبال حملات ايسكميك گذرا را كاهش دهد. آسپيرين در مردان مؤثرتر از زنان به نظر ميرسد.
تيكلوپدين براي افرادي كه نميتوانند آسپيرين بخورند.
فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري
اگر مكرراً دچار حمله ايسكميك گذرا ميشويد، رانندگي نكنيد؛ در اماكن مرتفع كار نكنيد و با ماشينآلات كار نكنيد.
رژيم غذايي
از يك رژيم غذايي طبيعي و كاملاً متعادل استفاده كنيد كه نمك و چربي و بهويژه چربي اشباع شده كمي داشته باشد.
درچه شرايطي بايد به پزشك مراجعه نمود؟
اگر خود يا يكي از اعضاي خانوادهتان علايم حمله ايسكميك گذرا را داشته باشيد.
اگر پس از تشخيص علايم حمله ايسكميك گذرا عود كنند و بيش از 2 ساعت پايدار بمانند.