خرافههای سرطانی


در میان تمام مردم دنیا ترس از سرطان مقوله مشتركی محسوب میشود.
همه میترسند زمانی چنگكهای مرگبار این خرچنگ گریبانشان را بگیرد اما آیا این وحشت واقعی است؟ آیا همانگونه كه بسیاری از مردم با وحشت از برخی عوامل سرطانزا سخن میگویند و از آنها دوری میكنند واقعاَ این عوامل تا این حد خطرناكند؟ مطالعات محققان با تردید به این وحشت نگاه میكند.
محققان در مطالعهای جدید در آمریكا دریافتهاند كه عقاید نادرست و كمابیش خرافی نسبت به سرطان، به وفور در بین مردم این كشور دیده میشود؛ عقایدی نظیر مرگ به واسطه سرطان در حال افزایش است یا اینكه آلودگی هوا بیشتر از دود سیگار سرطانزاست.
دكتر كوین اشتاین -مدیر بخش تحقیقات رفتاری در انجمن سرطان آمریكا و رئیس تیم تحقیقاتی- میگوید: «جمعیت قابل توجهی از مردم باورهای كاملاً نادرستی نسبت به خطر سرطان دارند. این باورهای نادرست، میتواند روی رفتارهای مرتبط با سلامت افراد تأثیر منفی داشته باشد. مثلاَ اگر كسی باور داشته باشد كه آلودگی هوا خطرناكتر از سیگار است ممكناست بیشتر سیگار بكشد.»
او میافزاید: «ما میخواهیم مطمئن شویم كه مردم میدانند خطر كدامیك از عوامل واقعی است و خطر كدامیك زاییده باورهای نادرست است.»
در این مطالعه گروه تحقیقاتی به سرپرستی دكتر اشتاین ۹۵۷ فرد بالغ مورد پرسش قرار گرفتند كه آیا ۱۲ باور رایج درباره سرطان را قبول دارند یا خیر؟ حدود دو سوم این افراد (۷/۶۷درصد) اظهار داشتند كه مرگ بر اثر سرطان در حال افزایش است درحالیكه آمارها نشان میدهد زمان زنده ماندن ۵ ساله در اثر سرطان بهشكل قابل توجهی طی ۳۰ سال گذشته رو به افزایش بوده است.
حدود ۳۹ درصد اعتقاد داشتند خطر ابتلا به سرطان بر اثر زندگی در شهری با هوای آلوده بیشتر از مصرف یك پاكت سیگار در روز است.
دكتر اشتاین میگوید:«اگر مردم باور كنند كه هوای آلوده از سیگار خطرناكتر است ممكناست بیش از پیش در معرض رفتارهای خطرناك و پرمخاطره قرار گیرند. از سوی دیگر، بسیاری از مردم معتقد بودند سیگارهای با قطران پایین در مقایسه با سیگارهای عادی خطر كمتری دارند؛ در حالیكه هیچ مدرك علمی مستدلی این فرضیه را تأیید نمیكند.»
بهعلاوه حدود ۳۰درصد از افراد مورد مطالعه دستگاههای الكترونیكی نظیر تلفن همراه را عاملی برای ایجاد سرطان میدانستند اما مطالعات چنین تأثیری را نشان ندادهاند. در مورد بقیه افسانههای رایج مربوط به سرطان نزدیك به ۱۵ درصد فكر میكنند محصولاتی از قبیل شامپو، دئودورانت و...سرطانزا هستند.۲/۶درصد هم اعتقاد دارند برخی از انواع لباسهای زیر زنانه باعث افزایش خطر سرطان سینه میشود!
اشتاین و تیم او دریافتند تحصیلات و وضعیت اقتصادی دقیقاً با قبول داشتن یا نداشتن این قبیل افسانهها ارتباط دارد.
وی میگوید: «اغلب افراد معتقد به این مسائل از طبقات فرو دست اجتماعی بوده و وضعیت اقتصادی و تحصیلات مناسبی نداشتند. بهعبارت دیگر، افرادی كه امكان دریافت پیامهای بهداشتی اجتماعی را نداشتهاند، بیشتر این خرافهها را باور دارند.»
او میافزاید:«ما باید برای القای اطلاعات صحیح و قابل اعتماد به این افراد در زمینه بهداشت و سلامت كارهای بیشتر و بهتری انجام دهیم.من اعتقاد دارم برداشتهای نادرستی از كلیه مسائل پزشكی در بین این گروه از افراد دیده میشود.»
از سوی دیگر، بنا بر اظهار نظر دكتر اشتاین، برخی مردم از این باورهای نادرست برای توجیه رفتارهای غلط خود استفاده میكنند. مثلاً افراد سیگاری تمایل دارند با توجیهات مختلف خطر كار خود را كوچك جلوه دهند.
دكتر دیوید كاتس -مدیر مركز تحقیقات پیشگیری در دانشكده پزشكی دانشگاه ییل- میگوید: «تحصیلات بهتر میتواند در زدودن این تفكرات خرافی مؤثر باشد. درك جامعه از خطر سرطان به واسطه خلأهای عمیق اطلاعاتی و باورهای نادرست بهشدت دچار اشكال است.
در برخی موارد خطر ابتلا بهسرطان بهشكل اغراق آمیزی ارائه میشود. زنان آمریكایی باور دارند كه سرطان سینه اصلیترین عاملی است كه آنها را به كام مرگ میكشاند اما ناراحتیهای قلبی ۱۰ برابر بیشتر باعث مرگ زنان میشود.»
او میافزاید:«در مورد برخی عوامل بالقوه خطرناك اغراق میشود. مثل بقایای حشره و آفت كشها روی مواد غذایی؛ در حالیكه موارد واقعاً خطرناكی نظیر سیگار كشیدن و قرارگرفتن طولانی مدت در معرض نور خورشید آنطور كه باید و شاید مورد توجه قرار نمیگیرد.»
دكتر كاتس درمورد جمعیت در معرض خطر میگوید: «نتایج تحقیق دانشمندان دانشگاه ییل نشان داد كه باورهای نادرست در مورد سرطان بیش از همه در میان طبقه فقیر و بیبضاعت جامعه مشاهده میشود، یعنی جمعیتی كه بیش از بقیه در معرض خطر ابتلا به سرطان قرار دارند درباره بیماری و پیشگیری از آن كمترین اطلاعات را دارند.»
او میافزاید: «برای قویتر كردن مردم جهت مقابله و حفاظت در برابر سرطان باید آنها را با اسلحه اطلاعات صحیح مسلح كنیم.»

HealthDayReporter.com
ترجمه علیرضا آشوری