در اين دوره و زمان كه آينده ميتواند نگرانكننده بهنظر برسد، سعي داريم يا به گذشته پناه ببريم و يا خود را به سمت آينده پرتاب كنيم.

براي آنكه زندگي حقيقيمان را تجربه كنيم، رها شدن در لحظه حال ميتواند ما را در بهتر زيستن ياري دهد. پزشك آمريكايي، ريچارد موس، نويسنده كتاب چرخه وجود دلايل زندگي كردن در زمان حال را توضيح داده و راهكارهاي مهمي براي رسيدن به آن ارائه ميدهد.

كتاب چرخه وجود كه به كشف قدرت آگاهي ميپردازد 2محور اساسي در ضمير انسان را مورد بررسي قرار ميدهد؛ يكي محور زمان كه در يك قطب آن گذشته و در قطب ديگرش آينده قرار دارد و ديگري محور ضمير است كه در يك قطب آن خود فرد و در قطب ديگرش ديگران قرار دارند. احساساتتان به شما نشان ميدهند كه ذهنتان به كدام سمت حركت كرده است.اضطراب، نگراني و اميد، نشانگر آن است كه ذهنتان به «آينده» رفته است. غم، افسوس و يا احساس گناه به معناي آن است كه ذهنتان به « گذشته» رفته است.

غبطه، حسادت، جريحهدار شدن، سرخوردگي و خشم، حاكي از آن است كه ذهن متوجه «ديگران» شده است. افكار گوناگوني كه در مورد خودتان داريد مثل تحقيركردن و يا بر عكس بزرگپنداشتن خود بدان معناست كه در حيطه «خود» قدم گذاشتهايد. از صبح نرخ بورس را براي آينده به دقت بررسي ميكنيم، هنگام ظهر، گفتههاي رئيسمان در جلسه را مرتبا به ذهن ميآوريم... و حالا حقيقتا بين آيندهاي نامعلوم و گذشتهاي كه تمام شده گير كردهايم. در نتيجه در حاليكه افكار بهشدت ذهنمان را بهخود مشغول داشتهاند، مدام از زمان حال، تنها حقيقت ارزشمند زندگيمان ميگريزيم زيرا ديروز گذشته و فردا روز ديگري است. دكتر ريچارد موس مفهوم زمان حال و اهميت حفظ ارتباط با آنرا برايمان توضيح ميدهد.

زندگي همين حالا و همين جا!
لحظه حال نه تنها درمان عوامل تهديد كنندهاي چون استرس، خستگي مفرط و بيحالي است بلكه اين امكان را فراهم ميسازد تا بهخود بياييم و به زندگيمان جهت ميبخشد. زندگي كردن در زمان حال، از اصول فلسفي خرد باستان، راهكار اساسي آيين بودا و هدف اصلي روانشناسي نوين به شمار ميرود، راه و روشي كه با به كارگيري آن در زندگي روزانه ميتوان مانع از آن شد تا به حواشي زندگي بپردازيم. بنا به گفته ريچارد موس «لحظه حال را با قضاوت كردن در مورد خودمان، اطرافيانمان و چيزهايي كه در ذهنمان ميبافيم خراب ميكنيم.» اين گرايش طبيعي، ما را از دسترسي به ماهيت حقيقي درونمان و كيفيت مطلوبي از زندگي كه همگي در آرزوي آن هستيم باز ميدارد.

تنها يك چيز در يك زمان
«چه زماني بهخودتان اجازه دادهايد كه از ديدن قطرهاي باران روي شيشه پنجره و يا لبخند فردي كه دوستش داريد به وجد بياييد؟» بيترديد مدت زمان زيادي است كه اين عمل را انجام ندادهايدچون در زمان حال تمركز نداريد فراتر از زمان حركت ميكنيد و كاملا حق داريد كه در يك زمان چندين عمل را باهم انجام دهيد.آيا براي شستن ظرفها، دندانها و زمانيكه دركنارهمسرمانهستيم رمز موفقيت در اين است كه در آن لحظات به چيز ديگري فكر نكنيم؟ تجربه چند احساس در يك زمان، بدان معناست كه در حاليكه به صدايي گوش ميدهيد، عطر و يا بوي چيزي را نيز استشمام ميكنيد و در اين هنگام تمركز روي يك حس خوشايند ميتواند به شما كمككند. در اين حالت، حواستان كمتر پرت ميشود، در حالت ثابتتري قرار داريد و ذهنتان كمتر به وقايع بيرون سرك ميكشد.

خروج از فكر منطقي
به گفته دكتر ريچارد موس«در دورهاي زندگي ميكنيم كه به ماهيت عقل و خرد پيبردهايم، اما ماهيت روح و خود آگاهي چه ميشود؟» اگر با دقت بيشتري به آن بنگريم، به اين واقعيت پي ميبريم كه بهشدت گرفتار و يا حتي ذهنمان درگير سازمان دهي، اداره كردن و طرح ريزي مسائل گوناگوني است وبا اينحال دچار استرس و خستگي مفرط هستيم؛ نشانهاي كه شايد بيشتر بايد به آن توجه كنيم!ريچارد موس معتقد است زمانيكه تفكر ذهنتان را بهخود مشغول داشته است، بگذاريد لذت و شوق همراه شدن با زندگي، شما را در بر گيرد.

مثلا ميتوانيد از عشقي كه كودكتان نسبت به شما ابراز ميكند، از تابش نور خورشيد و... لذت ببريد. به عقيده او، «تجربهكردن «لحظه» فضايي دروني ميگشايد كه در آن شكل ديگري از هوش، متفاوت با فكر منطقي و يا درك ذهني كه ميشناسيم، بهوجود ميآورد.»به جاي آنكه پشت سرهم اعصابتان را خرد كنيد، تكيه بر زمان حال، اين امكان را فراهم ميسازد تا خود را مملو از انرژي نگهداريد و سبب ميشود تا راه حلهايي كه به آنها فكر نكردهايد پيش رويتان قرار گيرند. مطمئنا هيچچيز نميتواند ذهنتان را از به اجرا درآوردن اين عقيده كه به تازگي شكل گرفته، باز دارد.

هنر تمركز كردن
گاه سنگيني بار خاطرات گذشته مانع از آن ميشود تا در زمان حال زندگي كنيم. سناريوهاي تكرارياي كه با حرص و ولع وارد ذهنمان ميكنيم حاكي از آن است كه برخي از وقايعي كه نتوانستهايم به خوبي با آنها كنار بياييم، وارد زندگي كنونيمان ميشوند. مثلا بدون اينكه متوجه باشيد زمانيكه صحنهاي از حسادت را جلوي چشمانتان ميآوريد، نيمي از ذهنتان گيج و منگ ميشود.

به گفته ريچارد موس « اين حالت زماني روي ميدهد كه احساس خطر ميكنيد و افكاري چون نميتوانم به او اعتماد كنم و ترجيح ميدهم كه از هم جدا شويم را در ذهنتان روي هم انباشته ميكنيد.»وي پيشنهاد ميدهد براي دور نگهداشتن گذشتهاي كه ذهنتان را منحرف ميكند، توجهتان را روي زمان حال، كه همچنان آنرا هنر تمركز كردن مينامد، معطوف كنيد.«احساس كنيد در كنار فردي كه دوستش داريد هستيد، به نرمي نفس ميكشيد، قلبتان ميتپد، و بيشتر روي علائمي كه علاقه او نسبت به شما را تاييد ميكند توجه ميكنيد.» به اين ترتيب با مديريت افكارتان ميتوانيد بهتر تمركز داشته و درزمان حال و تنها باحقيقت موجود زندگي كنيد.