دیدهاید بعضیها برای این که صبحها ۵ دقیقه بیشتر بخوابند، تا ۲ یا ۳ بار، زنگ ساعت را قطع میکنند؟
این افراد، از آنجا که این عادت روزانهشان را میشناسند، ساعتشان را هم به اندازه همین دقایق، زودتر کوک میکنند.
به این ترتیب، هم در ذهنشان این تصور را ایجاد کردهاند که بیشتر خوابیدهاند و هم به موقع میتوانند به سرکارشان برسند.
نتیجه این که فکر میکنند با این کار، بدون هیچ خسارتی، سود کردهاند. اما تازهترین مطالعات کارشناسان «بهداشت خواب» چیز دیگری را نشان میدهد.
به گزارش بیبیسی، محققان در بیمارستان نورفولک و نورویچ در انگلستان، میگویند این کار نه تنها باعث استراحت بیشتر وکم شدن خستگی شما نمیشود، بلکه خستگی و فرسودگی همین خواب اضافه، تا مدتها طول میکشد تا از بدن و مغز شما بیرون برود.
مطالعات این محققان نشان میدهد برای رفع خستگی ناشی از یک ساعت خواب اضافه، تا ۳ شبانهروز وقت لازم است؛ البته به شرطی که صبحهای بعدی هم همین شیوه برای زیاد خوابیدن تکرار نشود.
محققان در تحقیقات قبلی هم نقش خواب کافی را در حفظ سلامت جسم و روان افراد به خوبی توضیح دادهاند. نیازی به تکرار نتایج این مطالعات نیست که خواب کافی میتواند بر کاهش استرس و تنشهای روحی افراد کمک کند و از ابتلا به افسردگی و اضطراب پیشگیری کند. خواب همچنین در سلامت کارکرد اعضای مختلف بدن، به خصوص دستگاه قلب و عروق و دستگاه عصبی، تاثیر مستقیم دارد.
شاید در خبرهای پزشکی، این خبر را هم شنیده باشید که افرادی که به اندازه کافی نمیخوابند، حتی در معرض چاقی هم هستند، چرا که بیخوابی و بدخوابی، می تواند تمرکز و آرامش روزانه را از افراد سلب کند و هم باعث کم شدن تحرک و فعالیت آنها شود و هم این که باعث شود آنها برای جبران این خستگی، بیشتر بخورند یا به میزان غذایی که میخورند، توجهی نشان ندهند.
زمان خوابیدن هم بر کیفیت آن و تاثیر بر سلامت فرد اثر دارد. مطالعات مختلف نشان داده کارگران و کارمندانی که در نوبت های شبانه کار میکنند، در معرض خطر بیشتر برای ابتلا به بیماریهای قلب هستند و باید بیشتر مراقب سلامتشان باشند و اگر لازم است نوبتهای کاری متفاوت را در برنامهشان بگذارند تا همیشه از خواب شبانه محروم نشوند.
محققان بر یک نکته دیگر نیز، در زمینه نحوه خواب افراد و تاثیری که بر سلامت آنها میگذارد، تاکید میکنند. آنها گفتهاند علاوه بر کمیت و میزان ساعتهای خواب شما، کیفیت و بههم پیوستگی آن هم برای سلامت شما اهمیت دارد.
در این مورد کارشناسان از اصطلاحی استفاده میکنند به نام «خردهخوابی»؛ یعنی این که به جای این که ۲ ساعت پشتسرهم و با آرامش به خواب عمیق بروید، ۳ ساعت را تکهتکه بخوابید، وسط همین زمان خواب به تلفن جواب بدهید، دوباره بخوابید، باز ساعتتان زنگ بزند و بیدارتان کند، باز در رختخواب غلت بزنید، باز ۵دقیقه وقت بیشتر برای خواب بخواهید و باز.... چنین خوابی، به خصوص برای نوجوانان میتواند بسیار زیانآور باشد.
یشتر افرادی که چنین رفتارهایی دارند و اغلب برای چند دقیقه بیشتر خوابیدن با خودشان چانهزنی میکنند، در ساعتهای خواب شبانهشان مشکل دارند و با این کار میخواهند مشکلشان را تا حدی جبران کنند.
مثلا دیر خوابشان میبرد یا از خواب میپرند یا... یکی از راهکارهایی که این متخصصان برای خوابی بهتر پیشنهاد میکنند، این است که این افراد قبل از این که به رختخواب بروند، کمی خود را برای خواب آماده کنند، درست همانطور که قبل از ورزش، بدن بایستی آمادگی کسب کند و به اصطلاح «گرم» شود.
کارشناسان میگویند ما نمیتوانیم از زندگی شلوغ و پرتنش و سروصدای روزمره، فورا وارد فضای خواب شویم و انتظار داشته باشیم که بلافاصله هم بتوانیم خوابی عمیق، آرام و بیمشکل را تجربه کنیم.
بنابراین بهتر است ابتدا دقایقی را، حدود ۳۰ دقیقه، در محیطی آرام، بدون حضور تلویزیون و سروصداها و محرکهای دیگر، بگذرانیم و بعد برای خواب اصلیمان، به رختخواب برویم.
این، شاید روش موثرتری، به نسبت کلاه گذاشتن سر خودمان، با زود کوک کردن ساعت، باشد!

فرنوش صفویفر





گزارش: همشهری آنلاین