خواص :
[JUSTIFY]استرانسیمفلزی نرم با رنگ زرد نقره ای است. خواص فیزیکی و شیمیایی آن شباهت زیادیبه کلسیم و باریم دارد. سلستید و استروتیانیت دو سنگ معدن مهم استرانسیمهستند.این فلز ممکن است از طریق الکترولیز کلرید مذاب تهیه شود. استرانسیمبه طور طبیعی متشکل از چهار ایزوتوپ پایدار است. پایدارترین این ایزوتوپها ، ایزوتوپ رادیو اکتیو استرانسیم -90( نیمه عمر 1/ 28 سال) است.استرانسیم اولین بار در سال 1790 توسط A. Crawford دانشمند اسکاتلندی کشفگردید .

نام عنصر شيميايي استرانسيم از لغت Strontian که نام شهريدر اسکاتلند ميباشد، گرفته شده است. در سال 1808، شخصي به نام Davey طيالکتروليز توانست اين عنصر را کشف کند. البته در سال 1790، AdairCrawford کاني جديدي به نام استرونتيانيت را شناسايي کرد که کاني هايباريم دار متفاوت بود.

منبع :
استرانسيم در کاني هاي سلستيت و استرونتيانيت يافت ميشود.

تهیه :
فلزاسترانسيم از الکتروليز مخلوط کلر گداخته همراه با کلريد پتاسيم حاصلميشود، يا از احيا اکسيد استرانسيم با آلومينيم در شرايط خلا و در دماييکه استرانسيم تقطير ميشود، بدست مي آيد. سه شکل آلوتروپي اين فلز وجوددارد که نقطه انتقال آنها 235 و 540 درجه سانتيگراد ميباشد.
استرانسيماز کلسيم نرمتر است و در آب به شدت تجزيه ميشود. استرانسيم، در دماهاي زير380 درجه سانتيگراد، نيتروژن را جذب نمي کند. براي جلوگيري از اکسيد شدناسترانسيم اين عنصر بايد در نفت سفيد نگهداري شود. مقطع جديد استرانسيم،ظاهري نقره اي دارد، اما به سرعت به رنگ زرد با ساختار اکسيدي در مي آيد.فلز نهايي در هوا ميسوزد. نمکهاي فرار استرانسيم رنگ قرمز زيبايي دارند.اين نمکها در فشفشه ها و مواد آتش زا کاربرد دارند. استرانسيم طبيعي ازمخلوط چهار ايزوتوپ پايدار تشکيل شده است.
شانزده ايزوتوپ ناپايدارديگر از استرانسيم وجود دارد. يکي از مهمترين ايزوتوپهاي ناپايداراسترانسيم 90Sr است که نيمه عمر آن 29 سال ميباشد. 90Sr محصول ريزشهايهسته اي است و مشکلاتي در سلامت انسان ايجاد ميکند. اين ايزوتوپ يکي ازايزوتوپهاي با عمر طولاني است که اشعه بتا از خود متصاعد ميکند و دردستگاههاي SNAP (سيستم براي قدرت کمکي هسته اي) به کار ميرود. ايندستگاهها براي ساختن فضاپيماها، ايستگاههاي هواشناسي، بويه هاي دريايي وجاهاييکه منابع قدرت هسته اي – الکتريکي، دراز مدت، سبک وزن نياز است، بهکار ميروند.

کاربرد:
درحال حاضر مهمترين کاربرد استرانسيم براي توليد شيشه هاي رنگي تلويزيوناست. همچنين از استرانسيم براي توليد آهنربا و تصفيه روي استفاده ميشود.از استرانسیم برای تولید رنگ قرمز در کارهای آتشبازی و چراغها ، تهیهباتریهای اتمی ، و باعث تابش درخشان در فانوس دریایی می شود . تيتانيتاسترانسيم ماده نوري جالبي است که داراي شاخص انکسار بسيار بالايي است وپراکندگي نوري بالاتري نسبت به الماس دارد. استرانسيم به عنوان جواهر نيزبه کار ميرود، اما خيلي نرم است.
قيمت فلز استرانسيم (98 درصد خلوص) در ژانويه 1990، پنج دلار در هر انس ميباشد.




[/JUSTIFY]
ساختار بلوري عنصر استرانسيم
[JUSTIFY]

اثرات استرانسیم بر روی سلامتی:
درنتیجه واکنشهای شیمیایی، ترکیباتی از استرانسیم که در آب نا محلول هستند،محلول می شوند. ترکیبات محلول در آب، نسبت به ترکیبات نامحلول برای سلامتیانسان مضرتر هستند. بنابراین ترکیبات محلول استرانسیم، آب آشامیدنی راآلوده می کنند. خوشبختانه غلظت استرانسیم در آب آشامیدنی بسیار کم است.تنفس هوا یا گرد و غبار، خوردن غذا، آب آشامیدنی یا تماس با خاک آلوده بهاسترانسیم، باعث می شود که مقدار کمی استرانسیم وارد بدن انسان شود.احتمال ورود استرانسیم به بدن از راه خوردن و آشامیدن بیشتراست. استرانسیمموجود در غذا به استرانسیم موجود در بدن افزوده می شود. دانه ها ،سبزیهایبرگدار و لبنیات، استرانسیم بالایی دارند. میزان استرانسیم موجود در بدناکثر افراد متوسط است. از بین ترکیبات استرانسیم، تنها کرومات استرانسیماست که حتی مقادیر بسیار اندک آن هم برای سلامتی بدن مضر است. معمولا کرومسمی است که باعث بیماری می شود. کرومات استرانسیم باعث سرطان ریه می شوداما با استفاده از روشهای صحیح در کارخانجات خطرات و بیماریهای ناشی ازاسترانسیم کاهش می یابد. بنابراین استرانسیم خطری جدی برای سلامتی انسانمحسوب نمی شود. جذب مقدارزیاد استرانسیم برای سلامتی انسان خطری ندارد.تنها در یک مورد، فردی نسبت به استرانسیم حسااسیت نشان داد اما مورد دیگریگزارش نشده است. در بچه ها جذب استرانسیم زیادی ، باعث اختلالات رشد میشود.
نمکهای استرانسیم باعث خارش پوست یا دیگر مشکلات پوستی نمیشوند. وقتی جذب استرانسیم بسیار زیاد باشد، رشد استخوانها دچار مشکل میشود. اما این مشکل تنها زمانی پیش می آید که جذب استرانسیم بیش از هزارppm باشد. میزان استرانسیم موجود در غذا و آب آشامیدنی به حدی نیست کهباعث این قبیل عوارض شود. خطر استرانسیم رادیو اکتیو برای سلامتی انسانبیشتر از استرانسیم پایدار است. اگر جذب استرانسیم رادیواکتیو خیلی زیادباشد، باعث کم خونی و کمبود اکسیژن می شود. غلطت بسیار بالای استرانسیم بهخاطر آسیب به ماده ژنتیکی سلولها باعث سرطان می شود.

اثرات زیست محیطی استرانسیم
استرانسیمعنصری است که به طور طبیعی در بسیاری از بخشهای محیط زیست مانند سنگها،خاک، آب و هوا وجود دارد. ترکیبات استرانسیم به آسانی در محیط زیست حرکتمی کنند زیرا بسیاری از این ترکیبات در آب محلول هستند. استرانسیم به صورتغبار، همیشه و به میزان مشخصی در هوا وجود دارد. میزان استرانسیم موجود درهوا در اثرفعالیتهای بشری مانند سوختن ذغال و نفت، ذرات غباری که حاویاسترانسیم هستند در آبهای سطحی، خاک یا سطح گیاهان ته نشین می شوند. ذراتیکه ته نشست نکرده اند به هنگام ریزش باران یا برف به زمین برمیگردند.بنابراین مقدار استرانسیم در خاک یا کف آبهای سطحی افزایش می یابد وبا استرانسیم موجود مخلوط می شود. استرانسیم از طریق خاک و هوازدگی سنگها، وارد آب می شود. تنها بخش کوچکی از استرانسیم موجود در آب از گرد و غبارموجود در هواست. قسمت عمده استرانسیم موجود در آب بهصورت محلول است. امابخشی از آن هم به صورت معلق می باشد که در بعضی جاها باعث گل آلود شدن آبمی شود. میزان استرانسیم در آب آشامیدنی زیاد نیست. معمولا در اثرفعالیتهای بشری و عمدتا در اثر ریختن زباله ها در آب، میزان استرانسیمموجود در آب بیشتر از حد طبیعی است. به علاوه در اثر ته نشینی ذرات گرد وغبار موجود در هوا که با ذرات اسسترانسیم حاصل از فرآیندهای صنعتی واکنشداده اند هم میزان استرانسیم افزایش می یابد. غلظت استرانسیم موجود در خاکدر اثر فعالیتهای بشری و توسط خاکستر ذغال سنگ و زباله های صنعتی افزایشمی یابد. استرانسیم موجود در خاک در آب حل می شود بنابراین به اعماق زمیننفوذ می کند و وارد آب زیرزمینی می شود. بخشی از استرانسیمی که توسط انسانایجاد می شود، وارد آب زیرزمینی نمی شود و دهها سال در خاک باقی می ماند.به خاطرطبیعت استرانسیم بخشی از آن وارد بدن ماهی ها، سبزیجات، دامها وجانوران دیگر می شود. یکی از ایزوتوپهای استرانسیم رادیو اکتیو است. اینایزوتوپ به طور طبیعی در محیط وجود ندارد و در نتیجه فعالیتهای بشری مانندآزمایش بمبهای اتمی در محیط افزایش می یابد. تنها راه کاهش غلظت اینایزوتوپ تجزیه رادیواکتیو آن به زیرکونیم پایدار است. غلظت استرانسیمرادیواکتیو در محیط زیست نسبتا کم است و ذرات آن همیشه در خاک و کف آبتجمع می یابد. در نتیجه با دیگر ذرات استرانسیم مخلوط می شود. اما میزانآن در آب آشامیدنی افزایش نمی یابد.

[/JUSTIFY]
عنصر استرانسيم در طبيعت


خواص فیزیکی و شیمیایی عنصر استرانسیم :
عدد اتمی: 38
جرم اتمی:87.62
نقطه ذوب : C° 769
نقطه جوش : C° 1384
شعاع اتمی : Å 2.45
ظرفیت: 2
رنگ: سفید نقره ای
حالت استاندارد: جامد
نام گروه: 2
انرژی یونیزاسیون : Kj/mol 549.5
شکل الکترونی: [Kr]5s2
شعاع یونی : Å 1.12
الکترونگاتیوی: 0.95
حالت اکسیداسیون:2
دانسیته: 2.630
گرمای فروپاشی : Kj/mol 8.3
گرمای تبخیر : Kj/mol 144
مقاومت الکتریکی : Ohm m 0.000000131
گرمای ویژه: J/g Ko 0.3
دوره تناوبی:5

شماره سطح انرژی : 5
اولین انرژی : 2
دومین انرژی : 8
سومین انرژی : 18
چهارمین انرژی : 8
پنجمین انرژی : 2
ایزوتوپ :
ایزوتوپ نیمه عمر
Sr-82 25.36 روز
Sr-83 1.35 روز
Sr-84 پایدار
Sr-85 64.84 روز
Sr-85m 1.27 ساعت
Sr-86 پایدار
Sr-87 پایدار
Sr-87m 2.8 ساعت
Sr-88 پایدار
Sr-89 50.52 روز
Sr-90 29.1 سال
Sr-91 9.5 ساعت
Sr-92 2.71 ساعت
Sr-93 7.4 دقیقه


روش شناسایی:

AA:Flame Atomic Absorption Spectrometry
ICP:Inductively Coupled Plasma Spectrography
ICP-MS:Plasma Mass Spectroscopy
NA:Neutron Activation Analysis
XRF:X-Ray Fluorescence Spectrometry
AAN: Non-flame Atomic Absorption Spectrometry
ES:Emission Spectrography