ترس از آزمایش عظیم دنیا خنده دار است




جانالیس فیزیکدان نظریه پرداز انگلیسی که در حال حاضر عضو کمیته بررسیاحتمالات فیزیکی برای شتابگرهای آینده پروتونی در پروژه LHC بوده و یکیاعضای کمیته رهبری برخورد دهنده خطی CLIC است درباره وضعیت جدید برخورددهنده هادرون توضیحاتی را به "مهر" ارائه کرد.

به گزارش خبرنگار مهر،پروفسور جان الیس فیزیکدان و معاون سرن در امور کشورهای خارجی در گفتگویویژه با خبرنگار فناوریهای نوین خبرگزاری مهر همچنان بر بی خطر بودنآزمایش بزرگی که برخورد دهنده بزرگ هادرون در پیش رو دارد تاکید کرد.

* زماندقیق فعال سازی مجدد برخورد دهنده بزرگ هادرون در هیچ یک از گزارشها واخبار منتشر نشده و سرن تنها به اعلام زمانی در اواسط ماه نوامبر اکتفاکرده است. آیا می توانید زمان دقیقی برای فعال سازی این آزمایشگاه عظیماعلام کنید یا آغاز به کار آن همچنان در گرو اتمام فرایند تعمیرات است؟

-جان الیس - معاون سرن در امور کشورهای خارجی: تعمیرات به پایان رسیده واکنون تنها باید شتابدهنده را تا درجه حرارت مورد نیاز سرد کرده و چندآزمایش نهایی صورت بگیرد. امیدواریم تا انتهای ماه اکتبر بتوانیم ذرات راوارد شتابدهنده کنیم و شاید زمانی در ماه نوامبر بتوان شاهد برخورد ذره هابا یکدیگر بود. اما اعلام زمان دقیق آن ممکن نیست و تنها پس از اتمامفرایندهای شرح داده شده اعلام خواهد شد.

* با توجه به توضیحاتی کهدر مصاحبه قبل درباره ایمنی برخورد دهنده بزرگ هادرون دادید با نزدیکترشدن زمان آغاز به کار LHC نگرانی های عمومی درباره خطرساز بودن آزمایشبرخورد ذرات همچنان رو به افزایش است. آیا سرن تلاشی برای رفع این نگرانیها کرده است؟ فعالیتهایی مانند تبلیغات وسیع و یا اطلاعیه هایی که بتواننداز نگرانی مردم بکاهند؟

- همانطور که در گذشته اشاره کردم دلیلیبرای نگرانی از نتیجه این آزمایش وجود ندارد. اعضای روابط عمومی سرن طیگفتگویی که با من داشتند ترس از سیاهچاله هایی را که گفته شده است پس ازبرخورد ذرات با یکدیگر به وجود خواهند آمد خنده دار خوانده و به هیچ وجهآن را حائز اهمیت ندانستند. ما به تمامی نگرانی های موجود جوابهای کاملداده ایم و در عین حال آماده ایم تا پاسخگوی هر نوع مشکل یا نگرانی که ازسوی مردم مطرح می شود باشیم.






*با توجه به خبری که درباره دستگاهی به نام زپلین 3 در نشریه تایمز آنلاینمنتشر شده بود دانشمندان انگلیسی در تلاشند با تکمیل این دستگاه به ردیابیماده تاریک بپردازند تا به گونه ای در یافتن یکی از مهمترین عناصر سازندهجهان، برخورد دهنده بزرگ هادرون را به چالش بکشانند. نظر شما دربارهفعالیت این دانشمندان چیست؟ آیا معتقدید چنین سیستمی قادر است با LHC بهرقابت بپردازد؟

- این سیستم درواقع یک برخورد دهنده نیست بلکهردیاب ثابتی است که به گونه ای طراحی شده تا بتواند مسیر عبور ذرات مادهتاریک را به ثبت برساند. از این نظر دستگاه زپلین با برخورد دهنده هادرونهمگام است اما در عین حال توانایی ردیابی بسیاری از اهداف LHC از جملهموجودیت بوزون هیگز و حتی سیاهچاله ها را ندارد.

* شما چه اندازهدرباره نتیجه حاصل از برخورد ذرات در کشف رازهای پیچیده و بی پاسخ جهانهستی از قبیل ماده تاریک، انرژی تاریک و بعدهای نهفته ماده خوشبین هستید؟

-من به این واقعیت که برخورد دهنده بزرگ هادرون می تواند حقایقی را دربارهماده تاریک و یا حتی بخشهایی از انرژی تاریک آشکار کند کاملا خوشبین هستم.حتی معتقدم این آزمایش می تواند ذرات جدیدی را نمایان سازد که با نظریه"ابعاد اضافی" در ارتباط است.

* آیا انتظار وقوع حادثه ای مشابه آنچه در سپتامبر گذشته رخ داده و باعث از کار افتادن برخورد دهنده شد را دارید؟

-من گمان نمی کنم چنین حادثه ای دوباره اتفاق بیافتند اما هیچ کس به صورتقطع قادر نیست از عدم ایجاد مجدد نقص فنی در چنین دستگاه بزرگ و پیچیده ایاطمینان داشته باشد.

- در صورتی که دوباره این اتفاق تکرار شود باتوجه به بالا بودن هزینه تعمیرات فکر می کنید سرن مجددا این هزینه را برایرفع نقص پرداخت خواهد کرد؟

* سرن قطعا این کار را خواهد کرد زیرا هزینه تعمیرات این سیستم نسبت به هزینه ساخت آن کاملا ناچیز به شمار می رود