نمایش نتایج: از شماره 1 تا 5 , از مجموع 5

موضوع: حقوق زن و شوهر در اسلام

  1. #1
    کاربر ارشد Vesal آواتار ها
    تاریخ عضویت
    ۸۶-۰۷-۰۶
    نوشته ها
    706
    سپاس ها
    2
    سپاس شده 1 در 1 پست

    حقوق زن و شوهر در اسلام

    چهار وظيفه مهم
    ازطريق علامه مجلسى ( ره ) در كتاب شريف بحار الانوار ج 71، ص 86 در توضيحآيه شريفه :قوا انفسكم و اهليكم ناراً.به چند مسئله بسيار مهم به عنوانوظيفه و مسئوليت سرپرست خانه اشاره شده، كه از طريق اين چند مسئله حفظخانواده و اهل بيت از آتش فردا ميسّر است.
    1 ـ بِدُعائِهِمْ اِلى طاعَةِ اللّهِ
    برسرپرست خانه است كه تا زنده است خانواده خود را به طاعت خدا، و فرمانبرىاز دستورات حق كه به صلاح دنيا و آخرت انسان است دعوت كند، و دعوت بهصورتى باشد كه اجابتش از جانب آنان سخت نباشد، دعوت توأم با مهر و محبت،زبان نرم، با خوشروئى و متانت و دعوت به زبان و عمل، به صورتى كه زن وفرزند عاشق و علاقه مند به طاعت حق شوند، و آن را بر تمام وظائف خود مقدّمبدانند.من اين معنا را در خانه به امتحان گذاشته ام، سودمند بوده، شما همبه امتحان بگذاريد سودمند خواهد بود.طفلان چون به طاعت خدا روى آورند،آنان را تشويق كنيد، جايزه بدهيد، ببوسيد، در آغوش بگيريد تا پاى طاعت درفضاى وجودشان ثابت و پابرجا شود.زنان عنايت كنند، كه وقتى از جانب شوهرشاندعوت به طاعت رب شدند، با شوق و رغبت بپذيرند، تا اثر اين پذيرش از مشرقوجود فرزندان طلوع كند.
    2 ـ وَ تَعْليمِهِمُ الْفَرائِضَ
    تا جائى كهبراى سرپرست خانواده امكان دارد، واجبات حق را كه قسمتى از آن در رسالههاى عمليه و قسمتى در كتب اخلاقى و فقهى آمده به خانواده اش تعليم دهد.اگراز عهده اش برنيامد، زمينه فراگيرى آنان را با بردن به مساجد و مجالسمذهبى فراهم نمايد، يا عالمى ربانى را به خانه دعوت كند تا فرائض حق را بهآنان آموزش دهد.ممكن است خواندن متن رساله براى بعضى مشكل باشد و توضيح آنمشكل تر، به همين خاطر نوبت به واگذاشتن بچه ها به كلاسهاى مربوطه مى رسد،تا دختران و پسران در نزديكى بلوغ و تكليف به وظائف شرعى خويش آگاه شوند.
    3 ـ وَ نَهْيِهِمْ عَنِ الْقَبائِحِ
    برسرپرست خانواده فرض و واجب است اهل خانه را از زشتى ها نهى كند، و ازعواقب گناهان و معاصى بترساند، و زمينه توليد گناه را در خانه از بين ببرد.
    4 ـ وَ حَثِّهِمْ عَلى اَفْعالِ الْخَيْرِ
    برسرپرست خانواده واجب است اهل بيت خود را به كليه كارهاى خير، از صدقه دادندر راه خدا، تواضع به افراد، احترام به بزرگتر، رعايت كوچكتر، ايجاد صلح ومسالمت بين افراد، حق گوئى، حق جوئى، حق خواهى و خلاصه آنچه كه خير است،تشويق و ترغيب كند.بكارگيرى اين چهار حقيقت به فرموده علامه مجلسى ( ره )تحقق قوا انفسكم و اهليكم ناراً است.بدين صورت قدم برداشتن براى هدايتعباد خدا به اندازه اى ثواب دارد كه جز خدا كسى نمى داند.رسول خدااميرالمؤمنين را براى هدايت مردم يمن گسيل داشت قبل از سفر به او فرمود:وَ اَيْمُ اللّهِ لاََنْ يَهْدِىَ اللّهُ عَلى يَدَيْكَ رَجُلاً خَيْرٌلَكَ مِمّا طَلَعَتْ عَلَيْهِ الشَّمْسُ وَ غَرَبَتْ . . . قسم به خدا اگرحضرت حق به دست تو يك نفر را هدايت كند براى تو از آنچه كه خورشيد بر آنطلوع و غروب مى كند بهتر است.چه تجارت شگفت آورى، چه سود كلانى، به نظر منبايد گفت خوشا به حال آنان كه تشكيل زندگى داده و براى زن و فرزند خودمعلّم خير و خوبى اند، كه با هدايت هر يك از آنان، ثوابى بسيار به صورتىكه رسول حق به اميرالمؤمنين فرمود نصيب آنان مى گردد، و اين غير ثواب رفتنبه دنبال كسب حلال براى اداره امور زندگى است كه دنبال كردن امور مادىبراى گذراندن زندگى زن و بچه ثوابى، و دنبال كردن امور معنوى، براى هدايتزن و بچه ثوابى ديگر است، كه وضع اينگونه سرپرست ها ثواب اندر ثواب، ورحمت اندر رحمت است.
    ( تلك حدود اللّه و من يطع اللّه و رسوله يدخله جنات تجرى مـن تـحتها الانـهار خـالدين فـيهاو ذلك الفـوز العظيم )
    19 حقوق زن و شوهر دراسلام
    حقوق زن و شوهر در اسلام …

  2. #2
    کاربر ارشد Vesal آواتار ها
    تاریخ عضویت
    ۸۶-۰۷-۰۶
    نوشته ها
    706
    سپاس ها
    2
    سپاس شده 1 در 1 پست

    Re: حقوق زن و شوهر در اسلام

    دورنمائى از حقوق خانواده
    حقوقى كه زن و شوهر نسبت به يكديگر دارند در قرآن مجيد و روايات به طور مفصل ذكر شده، و در اين زمينه چيزى فروگذار نشده.انسان وقتى اين حقوق متقابل را مطالعه مى كند، آن را از معجزات فرهنگ پاك اسلام مى بيند.در هيچ مكتب و مدرسه اى بدين صورت به حقوق زن و شوهر اشاره نشده، و هيچ مكتبى هم توان ارائه بهتر از آن را تا قيامت ندارد.قسمتى از اين حقوق متقابل واجب، و قسمتى هم مستحب است، ترك حقوق واجب بدون گذشت طرف مقابل موجب عذاب، و ترك مستحب باعث كم شدن شيرينى زندگى است.قسمت عمده اى از حقوق واجب و مستحب زن و شوهر نسبت به يكديگر در كتاب شريف وسائل، جلد 20 و 21 و 22 چاپ مؤسسه آل البيت ذكر شده، كه من تا جائى كه نياز باشد نقل مى كنم، و مطالعه مفصل آن را به عزيزانم در آن كتاب سفارش مى نمايم.ابتدا براى تبرّك متوسل به چند آيه قرآن در رابطه با اين مسئله مى شوم، سپس به ذكر روايات مى پردازم.و عاشروهنَّ بالمعروفِ. با همسران خود خوشرفتارى كنيد.و لهنَّ مثل الَّذى عليهنَّ بالمعروف. و مانند همان حقوقى كه مردان بر زنان دارند، زنان به نحو معروف بر مردان دارند.قد علمنا ما فرضنا عليهم فى ازواجهم.ما هر آنچه را در رابطه با زنانشان بر آنان واجب كرده ايم، مى دانيم.اسحاق بن عمار مى گويد : به حضرت صادق (عليه السلام) گفتم :ما حَقُّ الْمَرْأَةِ عَلى زَوْجِهَا الَّذى اِذا فَعَلَهُ كانَ مُحْسِناً ; قالَ يُشْبِعُها وَ يَكْسُوها وَ اِنْ جَهِلَتْ غَفَرَ لَها وَ قالَ اَبُوعَبْدِاللّهِ كانَتْ اِمْرَأَةٌ عِنْدَ اَبى تُؤْذيهِ فَيَغْفِرُ لَها.حق زن بر شوهرش چيست كه وقتى آن را ادا كند مردى محسن و نيكوكار است؟ فرمود او را با غذاى مطلوب سير كند، و لباسش را تأمين كند و چون كارى جاهلانه از او سرزد وى را ببخشد، حضرت فرمود : پدرم زنى داشت آزاردهنده ولى آن حضرت او را مى بخشيد.امام ششم (عليه السلام) فرمود : رسول خدا (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمودند :اَوْصانى جَبْرَئيلُ بِالْمَرْأَةِ حَتّى ظَنَنْتُ اَنَّهُ لا يَنْبَغى طَلاقُها اِلاّ مِنْ فاحِشَة مُبَيِّنَة.چندان امين وحى نسبت به زن سفارش كرد، كه گمان كردم طلاق او جز با ارتكاب زنا جايز نيست.و نيز آن حضرت فرمود :رَحِمَ اللهُ عَبْداً اَحْسَنَ فيما بَيْنَهُ وَ بَيْنَ زَوْجَتِهِ فَاِنَّ اللهَ عَزَّ وَ جَلَّ قَدْ مَلَّكَهُ ناصِيَتَها وَ جَعَلَهُ الْقَيِّمَ عَلَيْها.رحمت خدا بر كسى كه تمام برنامه هاى بين خود و همسرش را نيكو انجام دهد، چه خداوند اختيار زن را به مرد داده، و شوهر را سرپرست او نموده.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :مَلْعُونٌ مَلْعُونٌ مَنْ ضَيَّعَ مَنْ يعُولُ.كسى كه حقوق عائله خود را ضايع كند از رحمت خدا دور است.و نيز آن حضرت فرمود :خَيْرُكُمْ خَيْرُكُمْ لاَِهْلِهِ وَ اَنَا خَيْرُكُمْ لاَِهْلى.بهترين شما كسى است كه براى خانواده اش بهتر باشد، و من براى خانواده ام از تمام شما بهترم.و نيز فرمود :عِيالُ الرَّجُلِ أُسَرائُهُ وَ اَحَبُّ الْعِبادِ اِلَى اللّهِ عَزَّ وَ جَلَّ اَحْسَنُهُمْ صُنْعاً اِلى أُسَرائِهِ.عائله شخص در قيد اويند، محبوبترين بندگان نزد خداى عز و جل كسى است كه با افراد در قيدش بهتر رفتار كند.
    حقوق زن بر شوهر
    1 ـ تهيه لوازم زندگى
    رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :فَعَلَيْكُمْ رِزْقُهُنَّ وَ كِسْوَتُهُنَّ بِالْمَعْرُوفِ.خوراك و پوشاك زنان به نحو معروف بر شما واجب است.امام سجاد (عليه السلام) فرمود :لَئَنَ اَدْخُلُ السُّوقَ وَ مَعِيَ دِرْهَمٌ اَبْتاعُ بِهِ لَحْماً لِعِيالى وَ قَدْ قَرِمُوا اِلَيْهِ اَحَبُّ اِلَىَّ مِنْ اَنْ اُعْتِقَ نَسَمَةً.وارد شدن به بازار و خريد يك درهم گوشت براى عائله ام كه آن را هوس كرده اند، براى من محبوبتر از بنده آزاد كردن است.امام ششم (عليه السلام) فرمود :مِنْ سَعادَةِ الرَّجُلِ اَنْ يَكُونَ الْقَيِّمَ عَلى عِيالِهِ.سرپرستى زن و بچه و رسيدگى به امور آنان از خوشبختى مرد است.
    2 ـ مباشرت
    از امام هشتم (عليه السلام) پرسيدند: شخصى زن جوانى دارد، به خاطر مصيبتى كه بر مرد وارد شده چند ماه و شايد يك سال است با او نزديكى نكرده، البته نيت آزار زن را نداشته ،عذرش مصيبت زدگى بوده، آيا اين مرد گناهكار است؟ فرمود : آرى پس از چهارماه معصيت كار است.ابوذر از رسول حق پرسيد، آميزش مرد با همسرش در عين اينكه لذت دارد، ثواب هم دارد؟فرمود: آرى، اگر از راه نامشروع كام دل بجوئى حرام نيست؟ عرضه داشت چرا، فرمود :پس حلالش هم ثواب دارد!در معارف الهيه آمده مستحب است مرد هر چهار شب يك شب جهت آميزش در كنار همسرش باشد.
    3 ـ گشايش در زندگى
    رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :كسى كه به بازار مى رود و براى عيالش تحفه مى خرد، مانند كسى است كه در خانه مستمندان صدقه مى برد، او بايد تحفه خريده شده را وقتى به خانه برد ابتدا به دخترانش بدهد، زيرا هركس دخترش را خوشحال كند چنان است كه بنده اى از نسل اسماعيل آزاد كرده، و هركس ديده پسرش را با بردن تحفه روشن كند، گويا از ترس خدا اشك ريخته، و كسى كه از ترس خدا گريه كند حضرت حق او را وارد بهشت هاى پرنعمت كند.موسى بن جعفر (عليه السلام) فرمود :عِيالُ الرَّجُلِ أُسَرائُهُ فَمَنْ اَنْعَمَ اللّهُ عَلَيْهِ بِنِعْمَة فَلْيُوَسِّعْ عَلى أُسَرائِهِ فَاِنْ لَمْ يَفْعَلْ اَوْشَكَ اَنْ تَزُولَ تِلْكَ النِّعْمَةُ.عائله مرد در اختيار و قيد اويند، خداوند به هر كس نعمت داده بر عائله خود گشايش دهد، وگرنه ممكن است آن نعمت از او سلب شود.عَنِ النَّبِىِّ (صلى الله عليه وآله وسلم) اَنَّهُ نَهى اَنْ يَشْبَعَ الرَّجُلُ وَ يُجيعَ اَهْلَهُ.رسول خدا از اينكه مرد سير باشد و همسرش گرسنه نهى فرمود.امام ششم (عليه السلام) فرمود :اِنَّ الْمَرْءَ يَحْتاجُ فى مَنْزِلِهِ وَ عِيالِهِ اِلى ثَلاثِ خِلال يَتَكَلَّفُها وَ اِنْ لَمْ يَكُنْ فى طَبْعِهِ ذلكَ : مُعاشِرَةٌ جَميلَةٌ، وَسَعَةٌ بِتَقْدير، وَ غَيْرَةُ بِتَحَصُّن.مرد بايد در برنامه خانه و خانواده سه چيز را بر خود تحميل كند، هر چند خلاف ميلش باشد:خوشرفتارى، توسعه در معاش بدون اسراف، و غيرت ناموسى.
    امام چهارم (عليه السلام) فرمود :اِنَّ اَرْضاكُمْ عِنْدَ اللهِ اَسْبَغُكُمْ عَلى عِيالِهِ.هر كه بر خانواده اش بيشتر توسعه دهد، حضرت حق از او خوشنودتر است.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :اِذا اَنْفَقَ الْمُسْلِمُ عَلى اَهْلِهِ نَفَقَةً وَ هُوَ يَحْتَسِبُها كانَتْ لَهُ صَدَقَةٌ.آنچه را مسلمان به خاطر خدا براى همسرش مى خرد ثواب صدقه دارد.
    4 ـ احترام به زن
    رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :مَنِ اتَّخَذَ زَوْجَةً فَلْيُكْرِمْها.كسى كه زن مى گيرد، بايد او را احترام كند.و فرمود :اَيُّما رَجُل ضَرَبَ اِمْرَأَتَهُ فَوْقَ ثَلاث اَقامَهُ اللهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ عَلى رُؤُسِ الْخَلائِقِ فَيَفْضَحُهُ فَضيحَةً يَنْظُرُ اِلَيْهِ الاَْوَّلُونَ وَ الاْخِرُونَ.هركس همسرش را بيش از سه مشت بزند، خداوند در قيامت در برابر اولين و آخرين رسوايش كند.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :اَيَضْرِبُ اَحَدُكُمُ الْمَرْأَةَ ثُمَّ يَظَلُّ مُعانِقَها.آيا روز، زن را به باد كتك مى گيريد، و شب او را به آغوش مى خوانيد ؟!و نيز فرمود :اِنَّمَا الْمَرْأَةُ لُعْبَةٌ مَنِ اتَّخَذَها فَلا يُضَيِّعْها.همانا زن لعبت است، كسى كه با او ازدواج مى كند او را ضايع ننمايد.و فرمود :اِنّى اَتَعَجَّبُ مِمَّنْ يَضْرِبُ اِمْرَأَتَهُ وَ هُوَ بِالضَّرْبِ اَوْلى مِنْها لا تَضْرِبُوا نِسائَكُمْ بِالْخَشَبِ فَاِنَّ فيهِ الْقِصاصَ.در شگفتم كسى كه همسرش را مى زند، با اينكه خود او به كتك خوردن سزاوارتر است، زن را با چوب مزنيد كه موجب قصاص است.اميرالمومنين (عليه السلام) فرمود : . . . وَ اِنَّهُنَّ اَمانَةٌ فَلا تُضارُّوهُنَّ وَ لا تَعْضُلُوهُنَّ.زنان در دست شما امانت هستند، بر آنان سخت نگيريد، و بلاتكليفشان مگذاريد.حولا از رسول حق پرسيد : زن را بر مرد چه حقى است ؟فرمود : برادرم جبرئيل آنقدر سفارش زنها را كرد، كه تصور كردم مرد حق ندارد اف به او بگويد.گفت: محمد (صلى الله عليه وآله وسلم) درباره زنان از خدا بترسيد، اينان رنج و سختى زندگى را تحمل مى كنند، به مقتضاى دستور حق و نص قرآن و سنت و شريعت محمدى بر شما حلال شده اند، در برابر اين كه تن در اختيار لذت هاى شما مى نهند و فرزندانتان را در اندرون خود حمل مى كنند، تا آنجا كه به وقت زائيدن دچار دردهاى خطرناك مى شوند، حقوق واجبى بر عهده شما دارند، با آنان مهربان باشيد، آنان را دلخوش داريد، تا با شما بسازند، از آنان اظهار كراهت و ملال نكنيد در آنچه به عنوان مهر به آنان داده ايد طمع نورزيد، و چيزى از آن را به زور استرداد ننمائيد.
    5 ـ آراسته و پاكيزه بودن
    همانطور كه مرد، زن خود را دوست دارد زيبا، پاكيزه، خوش لباس، معطر ببيند، زن هم از مرد خود همين توقع را دارد، نظافت، پاكى، حمام، مسواك، سرشستن، شانه زدن، ناخن گرفتن، عطر زدن، لباس منظم و پاكيزه پوشيدن و ساير زينت هاى حلال بر اندام مرد، زن را خوشدل و راضى مى كند، و به عفت و پاكدامنى او مى افزايد، و از چشم دوختن به ديگران و در خيال گرفتن غيرشوهر حفظ مى كند.حسن بن جهم مى گويد : امام هفتم (عليه السلام) راخضاب كرده ديدم، عرضه داشتم قربانت شوم خضاب كرده اى ؟ فرمود : آرى، آمادگى و خودآرائى مرد موجب افزايش عفت زن است، زنانى كه ترك عفت كردند، به اين خاطر بود كه شوهر خود را آرايش كرده نديدند، سپس از من پرسيد، تو دوست دارى همسرت را آشفته و درهم و برهم ببينى ؟حضرت رضا (عليه السلام) از پدران بزرگوارش روايت مى كند :اِنَّ نِساءَ بَنى اِسْرائيلَ خَرَجْنَ مِنَ الْعَفافِ اِلَى الْفُجُورِ، مااَخْرَجَهُنَّ اِلاّ قِلَّةُ تَهْيِئَةِ اَزْواجِهِنَّ وَ قالَ اِنَّها تَشْتَهى مِنْكَ مِثْلَ الَّذى تَشْتَهى مِنْها.زنان بنى اسرائيل از عفت و پاكى دست كشيدند، و اين مسئله هيچ علّتى نداشت جز اينكه شوهران آنها خود را نمى آراستند، سپس فرمود: زن هم از مرد همان انتظارى را دارد كه مرد از او دارد.بعضى از مردان واقعاً بى انصافند، به خود نمى رسند، دير به دير اصلاح مى كنند، اهل دود هستند، دندان و دهانشان كثيف و بدبو است، لباس مناسبى به تن ندارند، به قيافه خود نمى رسند، و از اين بدتر توقع دارند زن آنها به هر شكلى دربست در اختيار آنان باشد، اينان مردانى ستمگر، و مستحق عتاب و سرزنش هستند.
    6 ـ خوش زبانى و مدارا
    درشت گوئى، بدزبانى، تندى، سخت گيرى طرف مقابل انسان را هر كه باشد وادار به عكس العمل مى كند.حال و مقال وقتى خارج از حدود باشد، زن را دلگير، و روحيه او را كسل و در نتيجه فضاى زندگى به تلخى و سردى مى گرايد.اميرالمؤمنين (عليه السلام) در اين زمينه به مردان، چنين دستور مى دهد :فَدارُوهُنَّ عَلى كُلِّ حال وَ اَحْسِنُوا.با آنان در همه حال مدارا كنيد، خوش زبان و نرمخو باشيد، و در تمام امور نيكى نمائيد، كه عكس العمل آنان با شما به همين صورت است.
    7 ـ رعايت اراده و اختيار خود را بنمايد
    بعضى از مردان از آزادى خداداده، و اراده و اختيار خود چشم مى پوشند، و دربست در اختيار زنان خود قرار مى گيرند، و بعضى از زنان با تسخير اراده و اختيار شوهر، حاكميت بر زندگى را به دست مى گيرند، و مركب حيات را به هر كجا كه خاطر خواه آنهاست مى رانند.اين نوع زندگى به طور اغلب به يك زندگى شيطانى تبديل شده، و موجى از گناه و معصيت، و اسراف و تبذير، و خواسته هاى نامشروع زندگى را پوشانده، و معنويت را فرارى داده، و خانه و خانواده را از اصول الهى و انسانى منحرف نموده است.درصد بالائى از خانواده ها در اين زمان دچار اين بلاى خانمانسوز هستند، به جاى اينكه قيام زندگى بستگى به مرد داشته باشد، بستگى به زن دارد، به عوض اينكه شوهر بايد شوهر زن باشد، زن شوهرى براى شوهر خود است، و خدا نكند مرد از خواسته زن هر چند نامشروع و خلاف خدا اطاعت نكند، آن زمان است كه جنگ و دعوا شروع مى شود، و آتشى خانمانسوز با دست زن روشن مى گردد، و تا مرد تسليم نشود، يا او را طلاق ندهد، آن آتش جهنمى فرو نمى نشيند.على (عليه السلام) در رابطه با چنين مردان اختيار از دست داده، و ضعيف و زبون شده فرمود :كُلُّ امْرِىء تُدَبِّرُهُ اِمْرَأَةٌ فَهُوَ مَلْعُونٌ.هر مردى اختيارش را به دست زن دهد ملعون است.و فرمود :مَنْ اَطاعَ اِمْرَأَتَهُ اَكَبَّهُ اللهُ عَلى وَجْهِهِ فِى النّارِ قيلَ وَ ما تِلْكَ الطّاعَةُ قالَ تَطْلُبُ اِلَيْهِ . . . الثِّيابَ الرِّقاقَ فَيُجيبُها.آن مردى كه دربست تسليم زن شود، خداوند او را با روى به آتش جهنم درافكند، پرسيدند، چگونه، فرمود : لباس بدن نما از مرد بخواهد و او بپذيرد!و درباره اينگونه زنان در زمانى كه مردى از زن خود شكايت كرد، در حضور مردم خطبه اى بدين صورت ايراد فرمودند :
    مردم به هيچ صورت از زن اطاعت نكنيد، هيچ مال به دست او ندهيد، تدبير امور زندگى را به وى وامگذاريد، اگر اين طايفه به اختيار خود باشند همه را دچار مهلكه مى كنند، سر از فرمان شوهر بپيچند، ما اينگونه يافتيم كه اين جماعت به هنگام نياز، تقوا را رعايت نكنند، در برابر شهوت به سرعت از پاى درآيند، تا دوران پيرى به فكر زر و زيورند، و به وقت ناتوانى خودبين و مغرور و خودپسند، اگر گوشه اى از خواسته هاى آنان انجام نگيرد تمام لطف و محبت ها را ناديده گيرند، و شر و بدى را در گوشه خاطر جا دهند، بدون پروا تهمت زنند، از سركشى و طغيان دست نكشند، و مدام بر سر راه شيطان نشينند.

  3. #3
    کاربر ارشد Vesal آواتار ها
    تاریخ عضویت
    ۸۶-۰۷-۰۶
    نوشته ها
    706
    سپاس ها
    2
    سپاس شده 1 در 1 پست

    Re: حقوق زن و شوهر در اسلام

    حقوق شوهر بر زن
    قسمت عمده اى از استحكام پايه هاى زندگى، در گرو رعايت حق شوهر از جانب زن است.در اين زمينه زن لازم است فقط و فقط حضرت حق و قيامت را لحاظ كند، و از دستورگيرى از ديگران نسبت به شوهرش، و قبول دخالت اطرافيان بپرهيزد.چه بسا كه ديگران در فرمانها و دستورات خود در خطا و اشتباه باشند، يا نسبت به جمال و جلال زندگى و امنيت زن و شوهر نظر سوئى داشته باشند، و چه بسا كه مايه دخالت ديگران در زندگى زن و شوهر جوان و تازه عروسى كرده حسادت باشد.نفوذپذيرى و اثرگيرى زن زياد است، بنابراين به اين حالت طبيعى خود، و امكان اشتباه و حسادت ديگران توجه عميق داشته باشد، و در رعايت حق شوهر، كه رعايت حق ايمانى و اسلامى و انسانى است خدا را ملاحظه كند، و قيامت خود را در نظر بگيرد.مرد دوست دارد زن، زن او باشد، حالات زن بودنش محفوظ باشد، از اينكه بالاخره زن است و زن آفريده شده دست برندارد، لطافت، ناز، طنازى، عشوه گرى خود را براى شوهر حفظ كند، مقلد ديگران و قبول كننده دخالت اقوام نزديك و دور و همسايه و معاشر نباشد.در هر صورت زنِ شوهر باشد، و بر محور خواسته هاى مشروع او زندگى كند، امور خانه را مطابق ميل شوهر اداره كند و براى فرزندانش مادر باشد.بعضى از زنان زن بودن خود را فراموش مى كنند، ضمخت و خشن و تند و قهرمان مسلك مى گردند، كه اين حالات كام مرد را فوق العاده تلخ و او را از ازدواج و زندگى پشيمان و گاهى از عمر خود سير مى كند.تمكين زن از شوهر به وقت نياز مرد، اطاعت او از همسر در تمام امور شرعى و اخلاقى حق بيرون رفتن از خانه و مسافرت، منهاى سفر حج واجب از حقوق واجبه شوهر بر عهده زن، و قسمتى هم مستحب است.
    1 ـ اطاعت
    حضرت باقر (عليه السلام) فرمود :جاءَتْ اِمْرَأَةٌ اِلَى النَّبِىِّ فَقالَتْ يا رَسُولَ اللّهِ ما حَقُّ الزَّوْجِ عَلَ الْمَرْأَةِ فَقالَ لَها اَنْ تُطيعَهُ وَ لا تُعْصِيَهُ.زنى به محضر رسول حق آمد و گفت حق شوهر بر زن چيست ؟ فرمود : اطاعت از شوهر و پرهيز از عصيان نسبت به او.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :اِذا صَلَّتِ الْمَرْأَةُ خَمْسَها، وَ صامَتْ شَهْرَها، وَ حَجَّتْ بَيْتَ رَبِّها، وَ اَطاعَتْ زَوْجَها، وَ عَرَفَتْ حَقَّ عَلِىٍّ (عليه السلام) فَلْتَدْخُلْ مِنْ اَىِّ اَبْوابِ الْجِنانِ شاءَتْ.به هنگامى كه زن نماز واجب پنج وقت را بخواند، و روزه رمضان را بگيرد، و حج خود را انجام دهد، و از شوهرش فرمان ببرد، و حق على (عليه السلام) را كه امام واجب الاطاعة است بشناسند، از هر درى از هشت در بهشت كه مى خواهد به بهشت درآيد.به اين روايت بسيار مهم كه از رسول باكرامت اسلام رسيده توجه كنيد :كُلُّ امْرَأَة صالِحَة عَبَدَتْ رَبَّها وَ اَدَّتْ فَرْضَها، وَ اَطاعَتْ زَوْجَها دَخَلَتِ الْجَنَّةَ.هر آن زن شايسته اى كه خدا را عبادت كند، واجبات را ادا نمايد، از شوهر فرمان برد، وارد بهشت مى شود.ما مِنْ اِمْرَأَة صَلَّتْ صَلوتَها وَ لَزِمَتْ بَيْتَها وَ اَطاعَتْ زَوْجَها اِلاّ غَفَرَ اللهُ لَها ذُنُوبَها ما قَدَّمَتْ وَ اَخَّرَتْ.هر آن زنى كه نماز بگذارد، بدون نياز از خانه بيرون نرود، از شوهر اطاعت كند، خداوند گناهان گذشته و آينده اش را بيامرزد.به زنى به نام حولا فرمود :به آن خدائى كه مرا به راستى مقام نبوت داده، مرد بر زن حق دارد، چون شوهر او را طلب كند اجابت نمايد، اگر دستورى دهد سرنپيچد، و با او ستيزه و مخالفت نكند.و در گفتارى بسيار مهم و كوبنده فرمود :لا تُؤَدِّي الْمَرْأَةُ حَقَّ اللهِ عَزَّ وَ جَلَّ حَتّى تُؤَدِّيَ حَقَّ زَوْجِها.زن تا حق شوهر را ادا نكند، حق خداوند را ادا نكرده!!در اين روايات ملاحظه كرديد كه تنها اطاعت از شوهر ملاك نجات نيست، بلكه ايمان زن و عبادت او و اداى واجبات و ترك محرمات نيز دخالت قابل توجه در نجات او دارد، به اين معنا كه وقتى همه اين واقعيات در وجود زن جمع باشد عامل رستگارى و فلاح او در دنيا و آخرت است.
    2 ـ تمكين
    زن در غير مواردى كه از نظر شرع محدوديت دارد، واجب است نسبت به خواسته مرد، در مسئله كام گيرى تسليم باشد، حتى مستحب است در اين زمينه پيش قدم شده آمادگى خود را اعلام نمايد.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :عَلَيْها اَنْ تَطَيَّبَ بِاَطْيَبِ طيبِها، وَ تَلْبَسَ اَحْسَنَ ثِيابِها، وَ تُزَيِّنَ بِاَحْسَنِ زينَتِها، وَ تَعْرِضَ نَفْسَها عَلَيهِ غُدْوَةً وَ عَشِيَّةً وَ اَكْثَرُ مِنْ ذلِكَ حُقُوقُها.بر زن لازم است از بهترين عطر استفاده كند، زيباترين لباسش را بپوشد، خود را به نيكوترين وجه آرايش دهد، و صبح و شب همچون طاووس خرامان خود را به شوهر عرضه نمايد، باز هم حقوق شوهر بيش از اينهاست!اگر زن به همين صورت به دستور رسول خدا(صلى الله عليه وآله وسلم) عمل كند، شوهرش را براى خود حفظ كرده، و او را از چشم چرانى، و هوس نسبت به ديگران، يا رفتن دنبال اين و آن حتى به صورت مشروع بازداشته.عمده اى از اختلافات از همين ناحيه مايه مى گيرد، زن عطر و بهترين لباس و نيكوترين آرايش را به وقت رفتن مهمانى و عروسى براى خود مى خواهد، و نسبت به شوهر روش و منش او معمولى است، تازه وقتى از مهمانى و عروسى برمى گردد، براى شوهر مهلت ديدن او را به آن صورت نمى گذارد، بلافاصله لباس زيبا را از تن درآورده لباس خانه مى پوشد، و زينت و آرايش را جمع كرده به صورت عادى درمى آيد، كارى كه شوهر را دل زده، رنجيده، و ناراحت مى كند و باعث سست شدن رابطه، و فراهم كننده امور ديگر مى گردد.بسيارى از مردان جوان، و متوسط نزد خود من از عادى بودن، بى تفاوت بودن، بى ميل بودن زنانشان به مسئله تمكين، و دورى كردنشان از آرايش براى شوهر و لباس زيبا پوشيدن، و جلوه دادن خود شكايت كرده، و ميل به رفتن دنبال متعه، يا ازدواج مجدد را اظهار كرده، و درخواست حل مشكل نموده اند.من تنها سفارشى كه به بانوان دارم اين است كه در اين مرحله با تمام وجود از دستورات رسول اكرم (صلى الله عليه وآله وسلم) و امامان معصوم (عليهم السلام) اطاعت كنيد تا مشكلى پيش نيايد، و مرد بيرون از خانه را هوس ننمايد، وگرنه بناى زندگى ويران مى شود، و گناه نابخشودنى ويرانى خانه و خانواده در روز قيامت به عهده شماست!در رابطه با ميل مرد به زن و تمكين زن نسبت به شوهر رسول خدا دستور عجيبى دارند، اين دستور را در پاسخ زنى كه از حق شوهر از رسول خدا پرسيد فرمودند :وَ لا تَمْنَعْهُ نَفْسَها وَ اِنْ كانَتْ عَلى ظَهْرِ قَتَب.او را از كام گيرى منع نكند هر چند بالاى شتر باشد، كنايه از اينكه اين مسئله مهم است و عامل پابرجائى محبت شوهر و حفظ او از امور خارج از خانه.و باز آن حضرت فرمودند :لا تُطَوِّلْنَ صَلوتَكُنَّ لِتَمْنَعْنَ اَزْواجَكُنَّ.براى اينكه شوهر را به وقت نيازش از سر واكنيد نماز را كه بالاترين عبادت است طولانى نكنيد.
    3ـ بيرون رفتن از خانه
    متأسفانه اين واقعيت بسيار سودمند، يعنى وجوب اطاعت زن از شوهر در بيرون رفتن از خانه از جانب بسيارى از زنان، كه از حيثيت الهى زن بودن خود دست برداشته اند، و براى خود نسبت به شوهرشان مردى قائلند تعطيل شده.اگر بيرون رفتن زن از خانه به طور آزاد و دلخواه مصلحت بود، خداوند مهربان، آن را گره به زلف اجازه شوهر نمى زد.بى اجازه بيرون رفتند، و مايه فتنه و فساد شدند، پاكى و متانت جامعه را به هم زدند، عادى هم بيرون نرفتند، زيباترين لباس را پوشيدند، به بهترين وجهى آرايش كردند، موى و روى را بيرون انداختند، در برابر مردم كوچه و بازار طنازى كرده به عشوه گرى برخاستند، و گاهى در اين زمينه چراغ غيرت مرد را هم خاموش كردند، تا به بازيگرى هاى او اعتراض نكند، از فرهنگ شيطانى يهود و نصارى و به قول خودشان تمدن و تجدد پيروى نمودند، و بلاهائى به سر اسلام و مسلمين آوردند كه تا قيامت جبران نمى شود!نَهى رَسُولُ اللّهِ اَنْ تَخْرُجَ الْمَرْأَةُ مِنْ بَيْتِها بِغَيْرِ اِذْنِ زَوْجِها فَاِنْ خَرَجَتْ لَعَنَها كُلُّ مَلَك فِى السَّماءِ وَ كُلُّ شَىْء تَمُرُّ عَلَيْهِ مِنَ الْجِنِّ وَ الاِْنْسِ حَتّى تَرْجِعَ اِلى بَيْتِها.رسول خدا (صلى الله عليه وآله وسلم) از بيرون رفتن زنان از خانه بدون اجازه شوهر نهى كردند، اگر زن بدون اجازه و رضاى شوهر خارج شود تمام ملائكه آسمان و هر جن و انسى كه بر او مى گذرد لعنتش مى كنند تا به خانه بازگردد.امام صادق (عليه السلام) مى فرمايد :مردى از انصار به مسافرت رفت و به همسرش تأكيد كرد تا من برنگردم از خانه بيرون نرو، پدر آن زن در ايام سفر شوهرش بيمار شد، زن كسى را نزد رسول حق فرستاد، و اجازه عيادت خواست فرمود از شوهر اطاعت كن و در خانه بنشين، حال بيمار سنگين شد باز پيام داد ولى رسول اسلام همان جواب را داد، پدر از دنيا رفت، زن قاصدى نزد پيامبر فرستاد، كه براى نماز به جنازه پدر بروم حضرت همان جواب را داد، پدر را به خاك سپردند و زن در خانه ماند، پيامبر پيام دادند، اى زن خداوند بپاس اين فرمانبردارى از شوهرت، پدرت و تو را آمرزيد!اميرالمؤمنين (عليه السلام) به مردان سفارش اكيد مى كند :بانوان را از ديدن اجانب حفظ كن، زيرا محجوب بودن آنان عفتشان را بيشتر حفظ مى كند، بيرون رفتن آنان و در مناظر عمومى قرار گرفتنشان، فسادش بيشتر از اين نيست كه افرادى را كه مورد اعتماد نيستند به خانه ببرى، اگر توانستى كارى كنى كه جز ترا نشناسند اين كار را انجام بده.
    4 ـ پرهيز از آزار شوهر و تندخوئى و بدزبانى
    رسول اسلام (صلى الله عليه وآله وسلم) در اين زمينه سخنرانى عجيبى دارند، اين سخنرانى را براى زنان ايراد فرمودند :اى زنان در راه خدا صدقه دهيد گرچه از زيور و زينت خود، گرچه يك دانه خرما، چه اينكه بيشتر شما هيزم جهنم هستيد، لعنت مى كنيد، و نسبت به خدمات شوهر سپاسگزار نيستيد.زنى عرضه داشت : مگر ما نيستيم كه مادرى مى كنيم، كودك را ماهها در شكم مى پرورانيم، به او شـير مى دهيم، مگر اين دختران سـرپرست خانه ها، و اين خواهران دلسوز برادرها از جنس ما نيستند ؟ فرمود : چرا، باردار هستيد، فرزند مى آوريد، شير مى دهيد، مهربان و باعاطفه ايد، اگر ناسازگارى با شوهر و آزار دادن به او نبود هيچ زن نمازگزارى به آتش قيامت نمى سوخت.امام ششم (عليه السلام) فرمود :نماز سه نفر قبول نيست; خدمتكار گريخته تا وقتى دست به دست صاحبش بگذارد، زنى كه شب تا صبح شوهر از او ناراضى باشد، پيشوائى كه مردم او را نخواهند و او امامت كند.على بن جعفر از برادرش امام كاظم (عليه السلام) پرسيد :اَلْمَرْأَةُ الْمُغاضِبَةُ زَوْجَها هَلْ لَها صَلاةٌ وَ ما حالُها ؟ قالَ لا تَزالُ عاصِيَةً حَتّى يَرْضى عَنْها.زنى كه با سوء خلق، بدزبانى، درشت گوئى مردش را خشمگين كند نماز و حالش نزد خدا چگونه است ؟ فرمود : در معصيت بسر مى برد تا وقتى كه شوهر راضى شود.رسول خدا (صلى الله عليه وآله وسلم) به حولا فرمود : به آن خدائى كه مرا به صدق و راستى به مقام رسالت انتخاب كرده، هنگامى كه مرد بر زن خشم بگيرد خداوند نيز بر او خشم گيرد.رسول حق از زنان مى خواهد بيش از قدرت و توانائى مرد بر مرد تحميل نكنند، شكوه او را نزد احدى چه خويش و چه بيگانه نبرند.امام ششم فرمود :مَلْعُونَةٌ مَلْعُونَةٌ اِمْرَأَةٌ تُؤذى زَوْجَها وَ تَغُمُّهُ، وَ سَعيدَةٌ سَعيدَةٌ اِمْرَأَةٌ تُكْرِمُ زَوْجَها وَ لا تُؤْذيهِ وَ تُطيعُهُ فى جَميعِ اَحْوالِهِ.ملعون است ملعون زنى كه همسرش را بيازارد و وى را غمگين و غصه دار كند، و خوشبخت است خوشبخت زنى كه احترام شوهر را نگه دارد و وى را نيازارد و در هر حال از وى اطاعت نمايد.
    5 ـ خدمت در خانه
    رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) به حولا فرمود : زنى كه غذاى خوشگوار براى شوهر آماده كند، خداوند خوراكهاى گوناگون در بهشت برايش مهيا نمايد و بگويد بخور و بنوش به پاداش زحماتى كه در دنيا كشيدرسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :اَيُّما امْرَأَة دَفَعَتْ مِنْ بَيْتِ زَوْجِها شَيْئاً مِنْ مَوْضِع اِلى مَوْضِع تُريدُ بِهِ صَلاحاً نَظَرَ اللّهُ اِلَيْها وَمَنْ نَظَرَ اللّهُ اِلَيْها لَمْ يُعَذِّبْهُ.هر زنى در خانه شوهر، به منظور زيباسازى چشم انداز چيزى را جابجا كند، خداوند به او نظر رحمت اندازد، و هر كه مورد نظر رحمت باشد از عذاب در امان است.امام باقر (عليه السلام) فرمود :اِنَّ فاطِمَةَ عَلَيْهَا السَّلامُ ضَمِنَتْ لِعَلِىٍّ عَمَلَ الْبَيْتِ وَ الْعَجينِ وَ الْخُبْزَ وَ قَمَّ الْبَيْتِ، وَ ضَمِنَ لَها عَلِىٌّ ما كانَ خَلْفَ الْبابِ نَقْلَ الْحَطَبِ وَ اَنْ يَجيئَ بِالطَّعامِ.حضرت زهرا (عليها السلام) كارهاى داخلى منزل، و خمير كردن، و نان پختن را به عهده گرفت، و اميرالمؤمنين (عليه السلام) كارهاى خارجى مانند هيزم آوردن، و خريد مايحتاج منزل را.
    6 ـ احترام به شوهر و خوشرفتارى با او
    امام هفتم (عليه السلام) فرمود :جِهادُ الْمَرْأَةِ حُسْنُ التَّبَعُّلِ.جهاد زن، نيكو شوهردارى است.سپاس از زحمات مرد، بامحبت ومهربانى با او سخن گفتن، صبر بر ندارى وفقر او، پذيرائى عاشقانه از وى، استقبال از او به وقت آمدن، بدرقه او به وقت رفتن، تمكين بى چونوچرا در ايامى كه مجاز است، آرايش و زينت و خوب پوشيدن براى او،اداره امورزندگى به نحوى شايسته ومناسب،قناعت در مخارج،تحميل ننمودن بيش ازحد قدرت بر شوهر، و امثال اين امور كه رسول اسلام و امامان معصوم به عنوان وظيفه زن در برابر شوهر معين فرموده اند جهاد زن و نيكوشوهردارى اوست.
    حضرت باقر(عليه السلام) فرمود :لا شَفيعَ لِلْمَرْأَةِ اَنْجَحُ عِنْدَ رَبِّها مِنْ رِضا زَوْجِها.زن در حريم حضرت حق شفيعى باقدرت تر و نجات دهنده تر از رضايت شوهر ندارد.امام ششم (عليه السلام) مى فرمايد :گروهى خدمت رسول اسلام آمدند، عرضه داشتند مردمى را ديديم كه براى بزرگانشان سجده مى كردند، شما هم به ما چنين اجازه اى مى دهيد; فرمود: نه، اگر بنا بود چنين دستورى بدهم مى گفتم زن براى شوهر سجده كند.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) به حولا فرمود :هر زنى در سختى و رفاه با شوهرش بسازد، و از وى اطاعت كند، خداوند او را با همسر ايّوب محشور كند، هر زنى گفتار تلخ و زننده شوهرش را تحمل كند خداوند براى هر كلمه اى اجر روزه دار مجاهد به او عنايت فرمايد.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :حَقُّ الرَّجُلِ عَلَى الْمَرْأَةِ اِنارَةُ السِّراجِ، و اِصْلاحُ الطَّعامِ، وَ اَنْ تَسْتَقْبِلَهُ عِنْدَ بابِ بَيْتِها فَتُرَحِّبَ، وَ اَنْ تُقَدِّمَ اِلَيْهِ الطَّسْتَ وَ الْمِنْديلَ وَ اَنْ تُوَضِّأَهُ، وَ اَنْ لا تَمْنَعَهُ نَفْسَها اِلاّ مِنْ عِلَّة.حق مرد بر زن اين است كه چراغ خانه را روشن كند، غذا را آماده كند، هنگام ورود تا در خانه استقبالش كند، و خوش آمد بگويد، آفتابه و لگن و حوله حاضر نمايد، آب روى دستش بريزد، و بدون عذر، خود را از او دريغ ننمايد.اميرالمؤمنين (عليه السلام) پس از وفات حضرت فاطمه (عليها السلام) كنار جنازه او ايستاد و عرضه داشت :اَللّهُمَّ اِنّى راض عَنِ ابْنَةِ نَبِيِّكَ، اَللّهُمَّ اِنَّها قَدْ اَوْحَشَتْ فَآنِسْها.الهى من از دختر پيامبرت راضى هستم، الهى تو مونس او باش، و وحشت او را جبران كن.
    7 ـ براى غير شوهر خود را نيارايد
    رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) به حولا فرمود :زر و زيور خود را در منظر و ديدگاه غيرشوهر مگذار، در غياب شوهر خود را خوشبو مكن، روسرى خود را كه جلب نظر مى كند، و مچ دست را نشان مده، اگر چنين كنيد دينتان را تباه و خدا را به خشم آورده ايد.نَهَى النَّبِىُّ اَنْ تَلْبَسَ الْمَرْأَةُ اِذا خَرَجَتْ ثَوْباً مَشْهُوراً اَوْ تَتَحَلّى بِما لَهُ صَوْتٌ يُسْمَعُ.رسول حق از اينكه زن در خارج از خانه لباس چشمگير بپوشد، به صورتى كه نظر ديگران را جلب كند نهى فرموده،و ازاينكه زيور صدادار باخود بردارد قدغن نمود.حديثى بسيار مهم از رسول خدا روايت شده، كه بايد به نحو فوق العاده اى مورد توجه مردم مسلمان باشد.اَيُّما رَجُل تَتَزَيَّنُ اِمْرأَتُهُ وَ تَخْرُجُ مِنْ بابِ دارِها فَهُوَ دَيُّوثٌ، وَ لا يَأْثَمُ مَنْ يُسَمّيهِ دَيُّوثاً، وَ الْمَرْأَةُ اِذا خَرَجَتْ مِنْ بابِ دارِها مُتَزَيِّنَةً وَ الزَّوْجُ بِذلِكَ راض يُبْنى لِزَوْجِها بِكُلِّ قَدَم بَيْتٌ فىِ النّارِ، فَقَصِّروا اَجْنِحَةَ نِسائِكُمْ وَ لا تُطَوِّلُوها فَاِنَّ فى تَقْصيرِ اَجْنِحَتِها رِضىً وَ سُرُوراً. مردى كه در برابر ديدگانش، و با رضايت و اجازه او، زنش آرايش كند و از خانه بيرون رود، به صورتى كه در معرض ديد همگان قرار گيرد ديّوث است، هركه آن مرد را ديوث بنامد گناهى نكرده.زنى كه بدين صورت بيرون رود و همسرش راضى باشد، به هر قدمى كه آن زن برمى دارد خانه اى از آتش براى شوهرش بنا مى شود، بال و پر زنان خود را در اين زمينه بچينيد، نگذاريد در اين امور پر بگيرند، كه بى بال و پر بودنشان در اين مسائل موجب خوشنودى و سرور براى شما و كل خانواده است.
    8 ـ بدون اجازه شوهر در اموال او تصرف نكند
    امام ششم (عليه السلام) فرمود :لَيْسَ لِلْمَرْأَةِ اَمْرٌ مَعَ زَوْجِها فى عِتْق وَ لا صَدَقَة، وَ لا تَدْبير وَ لا هِبَة وَ لا نَذْر فى مالِها اِلاّ بِاِذْنِ زَوْجِها اِلاّ فى زَكاة اَوْ بِرٍّ اَوْ صِلَةِ قَرابَتِها.زن مجاز نيست بدون اذن شوهر برده آزاد كند يا صدقه دهد، يا چيزى ببخشد، يا نذر مالى كند، اما زكات واجب و صله رحم، و احسان نياز به اجازه ندارد.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :وَ لا تُعْطى شَيْئاً اِلاّ بِاِذْنِهِ فَاِنْ فَعَلَتْ فَعَلَيْهَا الْوِزْرُ، وَ لَهُ الاَْجْرُ.منهاى اجازه شوهر از مال مرد به كسى نبخشد، اگر بخشيد گناهش از او و ثوابش مربوط به شوهر است.در پايان اين قسمت باز هم تذكر اين نكته را لازم مى دانم كه مجموع روايات مربوط به حق زن و شوهر از كتاب شريف وسائل جلد بيست تا بيست و دوم چاپ آل البيت و يكى چند روايت هم از جلد 103 بحار الانوار استفاده شد، كه اين مجموعه گوشه اى اندك از روايات درياوار اين فصل است، طالبين تفصيل بيشتر مى توانند به آن كتب پرارزش مراجعه كنند.( حملته امّه و هـنا على وهـن و فصـاله فـى عامين )

    بر گرفته از کتاب نظام خانواده در اسلام استاد حسین انصاریان

  4. #4
    کاربر ارشد Vesal آواتار ها
    تاریخ عضویت
    ۸۶-۰۷-۰۶
    نوشته ها
    706
    سپاس ها
    2
    سپاس شده 1 در 1 پست

    Re: حقوق زن و شوهر در اسلام

    دوران باردارى
    دوران حمل مادر در عين اينكه مادر به عنوان كانون مهر و عاطفه، و نشانه رحمت خداوند، عاشق فرزنددار شدن، و ديدار دسته گل پاك و چهره زيبا و معصومانه كودك خود است، دورانى سخت، سنگين، توأم با دلهره و اضطراب، و روبرو شدن با عارضه هاى گوناگون جسمى و روحى است.شوهر زن، و اطرافيان حسبى و نسبى او، و زن و مرد خانواده دو طرف، به طور كامل بايد از او نگهدارى، جانبدارى، و لحظه به لحظه او را رعايت كنند.زيرا كمترين برخورد ناسالم، داد و فرياد، سخنان دلهره آور، كلام ناباب، نشان دادن بدخلقى، و هر نوع آزار و اذيت نسبت به زن باردار، علاوه بر اينكه در او اثر منفى مى گذارد، در طفل بى گناه رحم هم اثر نامطلوب بجا مى نهد.اگر عروس و داماد در خانه پدر شوهر و مادر شوهر زندگى مى كنند، يا در خانه پدر ومادر عروس، پدر و مادر دو طرف وظيفه شرعى، و تكليف واجب و مسئوليت اخلاقى دارند كه اوّلاً از تحريك شوهر نسبت به زن باردارش بپرهيزند، و ثانياً حال زن حامله را به هر شكل ممكن رعايت نمايند.مادر شوهر و پدر شوهر جداً از هرگونه دخالت در زندگى آرام عروس و داماد بپرهيزند، و پدر و مادر عروس از اندك بينى نسبت به داماد حذر كنند، و زندگى آن دو نوجوان را به هم نريزند، زيرا تمام اطرافيان نسبت به هر دوى آنان و بخصوص طفلى كه در رحم است شديداً مسئول هستند.اگر بر اثر كژخلقى اطرافيان، و بگومگوها، و توقعات بيجاى مادر شوهر، يا پدر شوهر، يا پدر و مادر عروس، يا خواهر شوهر، از طريق آزار ديدن عروس حامله كمترين لطمه و ضربه اى به كودك در رحم وارد شود، بدون ترديد بايد آزاردهندگان در دادگاه عدل الهى جوابگوى حضرت حق باشند، كه نيستند، آن وقت كه وقت عدل و داد است، دچار انتقام سختى به خاطر ستمگرى خود خواهند شد.قرآن مجيد همگان را در برابر كوچكترين تا بزرگترين عمل و اخلاق و حركات و سكنات و برخوردهايشان مسئول مى داند.فو ربِّك لنسئلنَّهم اجمعين عمّا كانوا يعملون. قسم به پروردگارت هرآينه از همه انسانها از آنچه كه انجام دادند مؤاخذه خواهم كرد.وقفوهم انّهم مسئولونَ. تمام انسانها را در موقف حساب نگاهداريد كه در آنچه انجام دادند مسئولند.انّ السَّمع و البصر و الفؤاد كلُّ اولئك كان عنه مسئولاً. همانا چشم و گوش و دل نسبت به برنامه هائى كه داشتند مسئول هستند.من نامه هاى زيادى در ايام تبليغ در ماه رمضان و محرم و صفر در اغلب مناطق ايران از نوعروسان و جوانان تازه ازدواج كرده به دستم رسيده، و در حل اختلاف بسيارى از خانواده ها شركت داشته ام، درصد بالائى از تقصيرات مربوط به بزرگترها و اطرافيان بوده، علت اختلاف به طـور اغلب توقعات بيجاى پدر شوهر و بخصوص مادر شوهر، يا ذره بينى پدر و مادر عروس نسبت به داماد، يا به فرموده حضرت صادق (عليه السلام) منشأ برخوردها و درگيرى هاى خلاف اخلاق و خلاف دين متأسفانه حسد بوده است، البته بعضى از نوعروس ها هم در ايجاد پاره اى از درگيرى ها بى تقصير نبوده اند، كه به خاطر سنّ كم آنها، و عدم تجربه شان قابل گذشت بوده، كه بزرگترها گذشت نمى كردند، و در نتيجه آتش اختلاف شعلهور مى شده، و كمبودهاى اخلاقى و دينى هم به شعلهورتر شدنش بيش از پيش كمك مى كرده تا جائى كه گاهى زندگى دو جوان از گل تازه تر، به هم مى پاشيد، و آرزوها بر باد مى رفت.مى دانيد كه هر انسانى چه مرد و چه زن فطرتاً طالب استقلال، و عاشق آزادى خداداده است، سلب اين آزادى و استقلال از نظر اسلام به وسيله هر كس، يا نسبت به هر انسانى باشد گناهى بزرگ و معصيتى زشت است.طرح توجه به زن حامله، و حفظ امنيت او، در اين بحث به معناى اين نيست، كه در دوران غيرباردارى، بى توجهى به او، يا بدخلقى با وى بى مانع است، به خاطر ارتباط با بحث نظام خانواده از نظر اسلام است، و حساسيت موقعيت زن باردار، وگرنه در هر زمان و در هر شرطى از شرايط رعايت آزادى و استقلال انسانها از طرف همگان لازم و واجب است.اگر براى خانواده ها واقعاً امكان هست، و در مضيقه و سختى قرار نمى گيرند، از ابتدا سعى كنند، زندگى عروس و داماد را مستقل و جدا قرار دهند، و با آنان برخوردى بدون توقع، و برخوردى همراه با گذشت و خلاصه برخوردى اسلامى، انسانى و عاطفى داشته باشند.پدر ومادر دو طرف با آنان به عنوان ديدن فرزند واقوام به عنوان صله رحم رفت و آمد كنند،و آنان را در خانه خود با آغوش باز بپذيرند،و در اين رفت و آمدها از غيبت و تهمت و دخالت و چون و چرا، و دلسردكردن عروس يا داماد از يكديگر بپرهيزند، كه اينگونه امور از خوى حيوانيت بدتر و شباهت به يك نوع درندگى دارد!و اگر امكان تهيه مكان مستقل براى هيچ يك از دو خانواده، جهت عروس و داماد نيست، قسمتى از منزل خود را در اختيار آنان قرار دهند، و سعى داشته باشند زندگى شيرين آن هم در بهترين وقت، كه عشق آن دو نفر نسبت به هم موج مى زند، به كامشان تلخ نشود.عروس در خانواده داماد، امانت الهى است، كه با هزاران آرزو و با دل خوشى دست از زندگى قبل شسته و به زندگى جديد قدم گذاشته، و داماد در خانواده عروس نعمت حق است، كه بايد از اين نعمت همچون فرزندان خودشان رعايت نمايند، كه اينگونه رعايت ها بنا بر آيات قرآن مجيد و روايات عبادت است، و اجر عبادت رضاى حق و بهشت جاويد قيامت است.پدر و مادر داماد، و همچنين پدر و مادر عروس، در ايام عروسى خودشان يا از دست اطرافيان و نزديكان خير و كرامت ديده و در جنب آنان زندگى را در ابتداى كار و در بهار جوانى شيرين تر از عسل گذراندند، يا برعكس در آن موقعيتى كه عروس و داماد بايد شيرين ترين روزگار را مى گذراندند، از دست پدر شوهر و مادر شوهر و خواهر شوهر، و از دست پدر و مادر عروس تلخى ها ديدند، و رنج فراوان كشيدند، در هر صورت امروز كه خود عروس دار و داماددار شده اند، خود را جاى آن دو جوان بگذارند، و حساب كنند كه حفظ امنيت و آرامش آن دو، و پرهيز از دخالت هاى بيجا در زندگى آن نوگلان تازه به هم رسيده چگونه صفا و صميميت و عشق و علاقه و دلبستگى را در فضاى زندگى آنان حفظ مى كند، و زمينه مى دهد كه ايام را به كام بگذرانند، و از مواهب الهى با شادى و خوشى بهره ببرند، و بالعكس دخالتهاى بيجا، و بگومگوها، و رو ترش كردنها، و توقعات خارج از حدود، و بدخلقى ها، چگونه كام آنان را تلخ، و از زندگى دلسرد، و گاهى باعث به هم خوردن آرامش و امنيت، و ايجاد كينه بين دو خانواده، و در نتيجه آتش گرفتن بساط زندگى دو جوان بى گناه است.يادم مى آيد كه در اصول شريف كافى اين روايت بسيار عالى را ديدم، كه وقتى حضرت آدم لحظات اول زندگى را در زمين شروع كرد، امام ششم (عليه السلام) مى فرمايد اولين سخنى كه در همان اولين لحظات حيات او، حضرت حق به عنوان نصيحت، و مايه و سرمايه براى يك زندگى پاك به وى فرمود اين بود.آنچه را براى خود مى خواهى براى ديگران هم بخواه، و آنچه را براى خود نمى پسندى براى ديگران هم مپسند.آرى پدران و مادران داماد، پدران و مادران عروس، اطرافيان و بستگان عروس و داماد، آنچه را در زندگى براى خود مى پسنديد، براى آن دو نفر هم بپسنديد، و هر چه را براى خود نمى خواهيد براى عروس و داماد هم نخواهيد، كه اين اصل اگر از طرف همه مردم، نسبت به همگان رعايت شود، مشكلى پيش نمى آيد، و مشكل پيش آمده هم به آسانى حل و فصل مى شود.اكنون به دو آيه از قرآن مجيد در رابطه با ايام باردارى زن عنايت كنيد :و وصَّينا الانسان بوالديه حملته أمّه وهناً على وهن.ما سفارش پدر و مادر را به انسان نموديم، خصوصاً مادر كه به او حامله شد و در آن مدت حاملگى دچار ناتوانى روى ناتوانى بود.و وصَّينا الانسان بوالديه احساناً، حملته أمُّه كرهاً و وضعته كرهاً. و انسان را به احسان در حق پدر و مادر سفارش كرديم، مادرش نه ماه بار حمل را با رنج و زحمت تحمل كرد، و با درد و مشقت هم او را به زمين گذاشت.به نظر شما در اين دوران سخت، دوران ضعف روى ضعف، دوران رنج و مشقّت، و اضطراب و دلهره نبايد از زن باردار حرمت نگاه داشت، و تمام مسائل لازم را در حق او رعايت كرد، رعايت حال او در درجه اول از نظر شرعى و عرفى و اخلاقى بر عهده شوهر و در مرحله بعد بر عهده تمام اطرافيان اوست، تا سلامت مادر و طفل در رحم از نظر جسمى و روانى حفظ شود.

  5. #5
    کاربر ارشد Vesal آواتار ها
    تاریخ عضویت
    ۸۶-۰۷-۰۶
    نوشته ها
    706
    سپاس ها
    2
    سپاس شده 1 در 1 پست

    Re: حقوق زن و شوهر در اسلام

    وظايف دوران باردارى
    در اين كه دوران حمل براى هر زنى ناراحت كننده و كسالت آور است شكّى نيست، مادرانى كه رنج اين دوران را چشيده اند و ناراحتى آن را ديده اند، اگر به خاطر عشق فرزند نبود، از حامله شدن دوباره مى گريختند، چه در اين دوران دستگاههاى مختلف بدن زن به فعاليت عجيبى مى افتد.بعضى از غدد مترشحه داخلى، ترشحات فراوان تر دارند، و سوخت و ساز بدن بيشتر و سريعتر مى شود، ولى اغلب به علت بى ميلى هاى ظاهرى يا تهوع هاى بيجا، زن باردار نمى تواند غذا بخورد و خود را سالم نگهدارد.عده اى از خانم ها نيز براى حفظ سلامت خود و جلوگيرى از چاقى و يا بزرگ شدن جنين در شكمشان رژيم هاى مخصوص و سخت مى گيرند و سعى مى كنند در اين دوران، خود را از اغلب غذاهاى لازم محروم سازند تا حتى الامكان وزنشان زياد نشود، و يا نوزاد خيلى رشد نكند، كه پوست شكم آنها خراب شود، و چين بخورد، يا موقع حمل ناراحتى ها را دو چندان سازد، غافل از اينكه زن حامله بايد در نظر بگيرد كه از ابتداى حاملگى ديگر يك نفر نيست، بلكه دو نفر است، و در تمام دوران حمل لازم است رژيمى داشته باشد، كه سلامتى خود و فرزندش را تأمين كند، نه اين كه از خودش پس از خاتمه حاملگى رگ و پوستى مانده باشد، و نوزادش نيز به علت بى غذائى ضعيف و ناتوان به دنيا آيد.براى اين كه دوران حمل به راحتى بگذرد، و زن باردار نه زياد چاق شود كه بيمار گردد، و نه آنقدر لاغر بماند كه نتواند بار حمل و رشد كودك را تحمل كند، بايد ميزان غذاى روزانه او را با دستور صحيح تعيين كرد، و كالرى مورد نياز يوميه را با كمال دقت به او رساند.در زنان حامله به علت ازدياد ترشحات غدد مترشحه داخلى سوخت و ساز بدن سريعتر مى شود، لذا خودبخود اغذيه مصرفى بهتر و زودتر جذب مى گردند، و بنابراين اگر وجود جنين نبود، زن فوراً چاق مى شد، ولى ازدياد فعاليت فقط به علت وجود جنين است، و بنابراين براى رشد سريع اوست، و در صورت كسر تغذيه بدن مادر، مجبور است از ذخائر سابق كه در كبد و مغز استخوان و ساير نقاط بدن مادر مانده استفاده كند و كسرى خود را جبران نمايد.كودك در رحم براى تشكيلات مختلف وجود خود احتياج به موادّ آهكى و آهنى دارد، و برابر يك مثل مشهور، عقيده دارند كه نوزاد خود را از آهن و كلسيم مى سازد.آهن براى ساختمان خون نوزاد مورد نياز است و بدون آن هموگلوبين كه هسته اوليه گلبولهاى خون است ساخته نخواهد شد، و نوزاد مجبور است از آهن ذخيره مادر مصرف كند، لذا مادر به تدريج كم خون مى شود، و بدون ترديد نوزاد نيز پس از ولادت كم خون خواهد بود.براى اينكه مادر، خوب بتواند آهن مورد نياز خود و نوزادش را تأمين كند، بايد روزانه مقدار لازم حبوبات مثل لوبيا، باقلا، عدس، و يا ساير اغذيه آهن دار مثل جگر سياه، گوشت، و بالاخره ميوه هاى آهن دار مثل سيب، انگور، خرما و امثال آنها را مصرف كند.مواد آهكى اولين سنگ بناى ساختمان بدن نوزاد هستند، چه نوزاد براى تشكيلات استخوانى خود در دوران زندگى داخل رحم، لااقل به 40 ـ 50 گرم مواد آهكى نيازمند است و مادر بايد اين مقدار كلسيم را به تدريج همراه غذاى روزانه بخورد، تا به مصرف استخوان بندى جنين برسد، و در غير اين صورت جنينى كه براى تشكيلات خود احتياج به مواد آهكى دارد سعى مى كند، از كلسيم موجود در بدن مادر استفاده كند، لذا مادر به تدريج استخوانهايش سست مى شود، دندانهايش كرم خورده مى گردد، موهاى سرش مى ريزد، و روز به روز به طرف ضعف و ناتوانى مى رود.مواد آهكى را به صورت لبنيات و اقسام مختلف آن مثل شير، پنير، و ماست، و سرشير و يا حبوبات مثل گندم و جو يا ميوه ها مانند گلابى و سيب و امثال اينها مى توان به مادر خورانيد و از اين راه به تغذيه جنين و رشد او كمك كرد. اسلام عزيز جهت حفظ سلامت مادر در دوران باردارى، و رشد جنين از جهت جسم و عقل، و زيبا ازكاردرآمدن كودك در رحم دستورات خاص ديگرى در تغذيه مادر، و تغذيه طفل پس از ولادت دارد، كه آنها را در كتب مربوطه مطالعه كنيد.نوع لباس، رنگ لباس، كفش، رفت و آمد مادر، رفت و آمد افراد محرم و نامحرم در خانه در ايام باردارى زن، و آنچه كه بايد در آن دقت شود، مسائلى است كه فرهنگ پاك حق نسبت به آن راهنمائى دارد.مادر در ايام حمل، اگر از ذكر خدا، شركت در مجالس الهى، خواندن قرآن، توجه به واجبات، حفظ آرامش غفلت نورزد، در روان و مغز كودك، و رشد روحى و معنوى او اثر بسزائى دارد.خودِ باردارى در آئين الهى نوعى عبادت، و ثوابى عظيم بر آن مترتب است.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :بَلى اِذا حَمَلَتِ الْمَرْأَةُ كانَتْ بِمَنْزِلَةِ الصّائِمِ الْقائِمِ الْمُجاهِدِ بِنَفْسِهِ وَ مالِهِ فى سَبيلِ اللّهِ . . آرى وقتى زن حامله مى شود، به منزله انسان روزه دار، شب بيدار براى عبادت، و مجاهد به جان و مال و در راه خدا است.البته زن و مرد با رضايت يكديگر مى توانند خود را از بچه دار شدن معاف كنند، ولى با اين كار تجارت بسيار پرسودى را از دست خواهند داد، و در مسئله بچه دار شدن هم نبايد بى قيد و شرط زيست، بلكه لازم است توان و تحمل روحى و بدنى، و حوصله و استقامت خود را نسبت به تربيت اولاد و توجه به او، و به عهده گرفتن مخارجش ملاحظه كرد، مبادا تعداد اولاد به اندازه اى شود، كه پدر و مادر از عهده رعايت آنها برنيايند، و خداى ناخواسته افرادى بار آيند، كه مردم از دست آنان بر پدر و مادرشان نفرين كنند.
    وضع حمل
    لحظات ولادت طفل گرچه براى مادر در درجه اول و سپس پدر، و در مرحله بعد براى اطرافيان بسيار شيرين است، ولى از سخت ترين لحظات عمر زن به حساب مى آيد، چه آنكه درد شديد، و رنج سنگين، و مشقت فوق العاده اى را بايد براى به زمين گذاردن طفل تحمل كند.اين تحمل براى او عبادتى بزرگ و اجر و ثوابش به فرموده معصومين بسيار سنگين است.رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :فَاِذا وَضَعَتْ كانَ لَها مِنَ الاَْجْرِ ما لا تَدْرى ما هُوَ لِعِظَمِهِ. زمانى كه حمل خود را به دنيا آورد، براى او اجرى است، كه عظمت و بزرگيش قابل درك نيست!امام صادق (عليه السلام) فرمود :اَلنُّفَساءُ تُبْعَثُ مِنْ قَبْرِها بِغَيْرِ حِساب لاَِنَّها ماتَتْ فى غَمِّ نِفاسِها.زنى كه به وقت وضع حمل از دنيا برود، براى او در قيامت هيچ حسابى نيست، زيرا در غم به دنيا آوردن فرزند از دنيا رفته!رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) فرمود :به محض فارغ شدن زن به او خرما بدهيد، كه خداوند به مريم كبرى به وقت وضع حمل دستور داد خرما بخورد، هفت عدد خرما از خرماى مدينه اگر نبود از خرماى شهرهاى خودتان كه خداوند فرموده : به عزت و جلال و عظمت و رفعتم، اگر زن روز زائيدن طفل خرما بخورد در صورتى كه فرزندش پسر باشد، بردبار و در صورتى كه دختر باشد نيز بردبار خواهد شد. مسئله زايمان، اطاق زايمان، قابله، افرادى كه در آن وقت جمع هستند، به شدت مورد توجه اسلام قرار گرفته، تا بهداشت تن و روان مادر و نوزاد به طور كامل رعايت شود.
    لباس نوزاد
    زمانى كه حضرت مجتبى(عليه السلام) به دنيا آمد رسول حق (صلى الله عليه وآله وسلم) به دست اندركاران امور خانه فرمود او را در لباس سپيد بپوشانند، بر اثر بى توجهى، كودك را در لباس زرد پوشاندند و به دست پيامبر بزرگوار دادند، حضرت او را گرفت و بوسيد، و زبان در دهانش گذاشت، و لب او را مكيد، سپس فرمود، به شما نگفتم او را در لباس سپيد بپوشانيد ؟ آنگاه لباس سپيد خواست، و عزيزش را با آن پوشاند، و لباس زرد را به كنارى انداخت، سپس به گوش راستش اذان، و به گوش چپش اقامه گفت و او را حسن ناميد، و همين برنامه ها را در ولادت حضرت حسين (عليه السلام) بكار گرفت.
    اولين غذاى نوزاد
    كلينى بزرگوار، صاحب كتاب شريف كافى در روايتى نقل مى كند :حَنِّكُوا اَوْلادَكُمْ بِماءِ الْفُراتِ وَ بِتُرْبَةِ قَبْرِ الْحُسَيْنِ، فَاِنْ لَمْ يَكُنْ، فَبِماءِ السَّماءِ.كام كودك خود را به آب فرات و تربت قبر حسين (عليه السلام) برداريد، اگر نبود، با آب آسمان كامش را برداريد.
    اذان و اقامه
    مى گويند اولين عضوى كه از نوزاد كار خود را شروع مى كند گوش اوست، قرآن براى گوش جايگاه ويژه اى قائل شده.گوش در همان لحظات اول ولادت مى شنود، و مغز شنيده را مى گيرد و در خود حفظ مى كند.صدا در مشاعر طفل اثر مى گذارد، خانه بايد از صداى ناباب و حرام، و آلوده پاك باشد، وگرنه كودك را از نظر فكرى و روانى آلوده مى كند.شيوه رسول خدا و امامان معصوم اذان گفتن و اقامه در لحظات اول تولد، در گوش راست و چپ نوزاد بود.آواى توحيد، نبوت، امامت، و زمزمه شتاب به سوى فلاح، و نماز بايد گوش كودك را نوازش بدهد، تا زندگى و حيات را با اين واقعيات شروع، و با آنها ختم كند، مسلمان به دنيا وارد گردد، و مسلمان از دنيا برود.نگوئيد يك روزه است، نمى فهمد، نمى بيند، شعورش نمى رسد، و قدرت گيرندگى ندارد، كه همه اينها را به صورتى نو، فعال، قوى، پرقدرت دارا مى باشد.از استاد محيط طباطبائى كه خدايش رحمت نمايد، شنيدم : دخترى بيست و سه ساله، اهل امريكا، دچار بيمارى مغزى شد، او را عمل كردند، اوائل بهوش آمدن زمزمهوار سرودى مذهبى ولى با لهجه فرانسوى از او شنيده شد، پدر و مادر او غرق تعجب شدند، طبيب علت تعجب را پرسيد، گفتند دختر ما يك كلمه فرانسه بلد نيست، كتاب به زبان فرانسه ندارد، دوست فرانسوى در زندگى او نيست، كه ناگهان مادر آن دختر معمّا را حل كرد.دخترم سه ماهه بود، تعدادى از فراريان فرانسوى جنگ دوم جهانى به امريكا آمدند، در ميان آنان خانمى بود داراى شغل پرستارى، و متعصب در آئين كليسا، در همسايگى ما منزل گرفت، گاهى به خانه ما مى آمد، كودك را به آغوش مى كشيد، و براى آرام كردن او از گريه برايش زمزمه مى كرد، معلوم بود آنچه را زمزمه مى كند، رنگ مذهبى دارد، از آن روز، نقش اين سرود در مغز بچه ماند، در 23 سالگى به وقت بهوش آمدن نقش سرود از مغز به زبان آمد، و بدون اختيار بر زبان جارى شد!پس اذان و اقامه در لحظات اول تولد، و تلقين در دقائق اول مرگ بى اثر نيست، كه گوش اولين عضوى است كه بكار مى افتد، و آخرين عضوى است كه از كار مى افتد!

    برگرفته از کتاب نظام خانواده در اسلام استاد حسین انصاریان

اطلاعات موضوع

کاربرانی که در حال مشاهده این موضوع هستند

در حال حاضر 1 کاربر در حال مشاهده این موضوع است. (0 کاربران و 1 مهمان ها)

مجوز های ارسال و ویرایش

  • شما نمیتوانید موضوع جدیدی ارسال کنید
  • شما امکان ارسال پاسخ را ندارید
  • شما نمیتوانید فایل پیوست کنید.
  • شما نمیتوانید پست های خود را ویرایش کنید
  •