دنياي اقتصاد - رشد تكنولوژي و نوآوري در واقععواملي تاثيرگذار در رشد اقتصادي به حساب ميآيند.درست به همين دليل همهست كه تكنولوژي و سرعت گسترش آن براي كشورهاي در حال توسعه بسيار اهميتدارد.

از آنجا كه تكنولوژي و گسترش آن در گروه زيرساختها مناسب است،كاربردهاي آن ميتوانند فرصتهاي جديدي را در جريان توسعه اقتصادي يك كشوربه وجود بياورند.
حتي فرآيند توليد و صادرات يك كشور هم به صورت مستقيم يا غيرمستقيم متاثر از پيشرفت تكنولوژي در آن كشور است.
در حقيقت به علت اهميت اين موضوع در كنفرانس تجارت و توسعه سازمان مللمتحد (UNCTAD) مورد بررسي و تحليل قرار گرفته كه نتيجه آن به صورت گزارشيمفصل با نام «گزارش اقتصاد اطلاعات 2008-2007» منتشر شده است.
در بخشهاي مختلف اين گزارش ميزان تاثير فناوري ارتباطات و اطلاعات (ICT) در رشد و توسعه كشورها بررسي و تحليل شده است.
اين گزارش نشان ميدهدكه دسترسي آسان به دانش اطلاعات و اشتراك وتقسيم دانش فناوري به ويژه در كشورهاي در حال توسعه از اهميت قابل توجهيبرخوردار است.
در حقيقت ICT به عنوان هدف عمومي تكنولوژي تاثيري فراگير در توسعهاقتصادي داشته و الگوي جديدي را براي تركيب فعاليتهاي اقتصادي ترسيمميكند.
يكي ديگر از مواردي كه در اين گزارش به آن اشاره شد، تاثير اقتصادي ICT بر فرآيند توليد يك كشور است.
بر اين اساس كاربرد تكنولوژي در بخشهاي مختلف ميتواند به صورت مستقيم بر ميزان توليدات داخلي يك كشور تاثير بسياري داشته باشد.
سرعت رشد و گسترش تكنولوژي مساله مهم ديگري است كه ميتواند به كاهش هزينههاي مختلف دسترسي به خدمات ICT منجر شود.
با اين اوصاف حتي افرادي با وضعيت اقتصادي ضعيفتر در كشورهاي در حال توسعه هم ميتوانند به راحتي از اين خدمات استفاده كنند.
از طرفي ICT ميتواند به ايجاد خدماتي جديد مانند تجارت الكترونيك ودولت الكترونيك منجر شود كه به استحكام اقتصادي هر كشور ميتواند كمك كند.
علاوه بر تمام اينها آنچه ICT را به عنوان يك دانش پايهاي و بااهميت مطرح كرده، نياز به آموزش و يادگيري مهارتهاي آن قبل از استفاده ازخدمات آن است.
جديدترين گزارش UNCTAD به بررسي نقش فنآوري ارتباطات و اطلاعات در توسعه و رشد اقتصادي كشورها پرداخته است.

تلفن همراه يك عامل تعيينكننده
در ميان خدمات مختلف ICT در واقع تفاوت ميان دسترسي و استفاده افرادميتواند به كشورها براي مقايسه شرايط خود با ديگر كشورها كمك كند.
آمار و نتيجه تحقيقات در اين مورد ميتواند بهترين منبع باشد.
آخرين گزارش UNCTAD هم با اعلام و انتشار اين آمار سعي دارد اقتصادكشورهاي مختلف دنيا را بر اساس ميزان دسترسي آنها به خدمات مختلف ICTبررسي و تحليل كند. در اين ميان اما عموميترين وجوه استفاده از ICT درواقع همان خدمات رايج مانند تلفنهمراه و اينترنت هستند كه ميتوانندنشاندهنده ميزان گسترش تكنولوژي در هر كشور باشند.
تا جايي كه به عقيده بسياري از كارشناسان و تحليلگران، تلفنهمراه درواقع نقش تعيينكننده و پيشرو را در روند توسعه اقتصادي كشورهاي در حالتوسعه دارد.
دليل اين موضوع هم تقاضاي چشمگير كاربران در اين كشورها به استفادهاز تلفنهمراه و خدمات مرتبط با آن است، تا آنجا كه اين روزها حتي اقشاركمدرآمد جوامع جهان سومي هم به اين تكنولوژي دسترسي دارند تا به اينترتيب روند توسعه تكنولوژي و به دنبال آن توسعه اقتصادي اين كشورها باسرعت بيشتري جلو برود.
براساس اين گزارش، افزايش ميزان رشد استفاده از تلفنهمراه دركشورهاي در حال توسعه در سالهاي اخير به حد قابل توجهي رسيده و همچنان بهدليل اشباع نشدن بازار اين كشورها ادامه دارد.
گزارش اخير UNCTAD نشان ميدهد كه ضريب نفوذ تلفنهمراه در كشورهايدر حال توسعه تا سال 2006 به رشد 5/29درصد رسيده در حالي كه اين رقم درسال 2002 تنها 6/10درصد بوده است.
در اين ميان گويا كشورهاي در حال توسعه آفريقايي با رشد 5/20درصدي،بيشترين درصد رشد را در ميان كشورهاي در حال توسعه در اختيار داشته كه درميان آنها آفريقاي جنوبي و نيجريه بيشترين تعداد كاربران را دارند.
بعد از كشورهاي آفريقايي، كشورهاي آسيايي با در اختيار داشتن 40درصداز كاربران موبايل سرتاسر دنيا در رتبه دوم كشورهاي در حال توسعه قراردارند. در ميان كشورهاي آسيايي هم دو كشور پرجمعيت چين و هند بيشترينتعداد كاربران تلفنهمراه را در اختيار دارند. در اقتصادهاي توسعهيافتهدنيا؛ اما آسياييها با ضريب نفوذ 8/90درصد تلفنهمراه اولاند و بعد ازآنها اروپاييها با ضريب نفوذ 6/81درصد در جايگاه دوم قرار دارند. اينآمار كه در گزارش سال 2008-2007 كنفرانس تجارت و توسعه سازمان ملل متحد(UNCTAD) منتشر شده است، براساس اطلاعات در دسترس تا پايان سال 2006استخراج شده و به دست آمدهاند.

بر اين اساس لوكزامبورگ با ضريب نفوذ9/151درصدي در رتبه اول قرار دارد، در حالي كه ايران با ضريب نفوذ2/19درصد تا پايان سال 2006 رتبه صد و هفدهم را در اختيار دارد. در اينميان كشورهايي مانند بحرين، فلسطين اشغالي، قطر، عمان، قزاقستان و پاكستانبه ترتيب با رتبههاي نهم، سيزدهم، نوزدهم، شصت و دوم، هشتاد و دوم و صد وچهاردهم بالاتر از كشور ما قرار دارند.


اينترنت و تجارت الكترونيك
بعد از تلفن همراه كه رايجترين خدمات ICT مورد استفاده تمام كاربران درسرتاسر دنيا است، اينترنت به عنوان يك شريان ارتباطي بزرگ و مهم در رتبهدوم قرار دارد در حالي كه دسترسي به اينترنت از طريق روشهاي رايج ومتداول روز براي كاربران كشورهاي توسعه يافته يك امر معمول و عادي است،بسياري از كاربران كشورهاي در حال توسعه هنوز دسترسي راحت و سريع بهاينترنت را به صورت يك روياي بعيد در ذهن خود دارند. در مورد اينترنت همهنوز كشورهاي آسيايي البته از نوع توسعه يافتهشان جايگاه اول را از نظرتعداد كاربران در اختيار دارند تا جايي كه ميزان نفوذ اينترنت در اينكشورها تا پايان سال 2006 به 3/66درصد رسيده است. كشورهاي در حال توسعهآسيايي اما با ضريب نفوذ 6/9درصدي تا سال 2006، رتبه دوم را در مياناقتصادهاي در حال توسعه در اختيار دارند. كاربرد اينترنت در امور تجاري وبازرگاني اما مهمترين عامل تاثيرگذار در توسعه اقتصادي هر كشور است.

در اين مورد ميزان استفاده شركتها و بنگاهها از اينترنت و در اختيارداشتن وبسايتهاي مستقل اهميت داشته و مورد بررسي قرار ميگيرند. درآخرين گزارش UNCTAD آمار نشان از توسعه تجارت الكترونيك در كشورهايي نهچندان بزرگ و توسعه يافته دارند. اگر چه براي بسياري عجيب به نظر ميرسد،اما از نظر استفاده از اينترنت در بنگاههاي اقتصادي، قطر با رشد 99درصديجايگاه اول را در اختيار دارد. بعد از قطر سوئد با رشد 90درصدي در رتبهدوم قرار داشته و كشورهاي هلند، انگلستان و فنلاند به طور مشترك با رشد81درصدي جايگاه سوم را به خودشان اختصاص دادهاند. با اين اوصاف اغلبكشورهاي در حال توسعه براي توسعه اقتصادي بيشتر به دنبال توسعه فنآورياطلاعات و ارتباطات هستند.